Języki afrykańskie

Afrykańskie języki, to pojęcie czysto geograficzne, ponieważ ich klasyfikacja genetyczna napotyka ogromne trudności.
Szacunkowo określa się liczbę typologicznie zróżnicowanych języków afrykańskich na 1000-1500, dzieląc je na dwa zespoły: języki chamito-semickie, występujące w Afryce Północnej i Etiopii (około 57), oraz języki ludności murzyńskiej, zamieszkującej pozostałe terytorium (około 1000), dzielące się na odrębne rodziny i grupy językowe:

a) języki Sudanu i Gwinei (około 440 różnych grup językowych na tym obszarze),

b) języki bantu (około 600), rozpowszechnione w środkowej i południowej Afryce, bardzo zbliżone pod względem słownictwa i budowy gramatycznej, stanowią część rodziny języków bantuidalnych,

c) języki khoisan, tzw. paleoafrykańskie (około 65), obejmujące języki buszmeńskie i hotentockie, występujące głównie w Afryce Południowej i Zachodniej (pustynie Namib i Kalahari), stanowiące najstarszą warstwę lingwistyczną w Afryce Południowej, mające wiele wspólnych cech w fonetyce, budowie gramatycznej i słownictwie, charakteryzujące się specyficznymi mlaskami i tonami semantycznymi, pełniącymi funkcje dystynktywne (wyróżniające).

Odrębny status genealogiczny mają: język malgaski, należący do rodziny języków austronezyjskich, języki kreolskie, powstałe w wyniku kontaktów języków afrykańskich z europejskimi, oraz język afrikaans.

Spośród języków afrykańskich najbardziej rozpowszechnione są:
- w Afryce Północnej - arabski (około 150 mln mówiących),
- w Afryce Północno-Wschodniej - amharski (ponad 15 mln),
- oromo (ponad 10 mln) i somali (około 6,3 mln),
- w Afryce Wschodniej - suahili (35-50 mln), rwanda (10 mln) i szona (około 7,6 mln),
- w Afryce Zachodniej - hausa (25-40 mln), joruba (20 mln), ibo (16 mln), fulani (8 mln) i mandingo (6-7 mln),
- w Afryce Środkowej - kongo (7,6 mln) i lingala (ponad 5 mln),
- w Afryce Południowej - zulu (6,3 mln) i khosa (około 4 mln).

Rozdrobnieniu językowemu towarzyszy zjawisko wehikularności niektórych języków (pidżynowe języki), używanej do porozumiewania się międzyetnicznego w skali większych regionów.

W niektórych krajach afrykańskich języki rodzime zostały podniesione do rangi urzędowych, z jednoczesnym powszechnym stosowaniem w tych funkcjach języka angielskiego, francuskiego, portugalskiego lub hiszpańskiego.

Dwujęzyczność dzieci - prezent od rodziców

Ogromna jest grupa Polaków, która wyemigrowała z ojczyzny i osiedliła się na stałe lub na czas nieokreślony w innych krajach. Nie jest też rzadkim zjawiskiem, że Polacy, ci na emigracji, zawiązują stałe związki, biorą ślub, tworzą rodziny, w których rodzą się dzieci.

Dzieci te mają cudowną możliwość dorastania w otoczeniu dwóch kultur – tej, w której się urodziły i w której żyją na co dzień, jak i tej, którą otrzymują “w spadku” po polskich przodkach (polskiej mamie lub tacie, albo obojgu polskich rodziców) i którą „w oryginale” mają okazję poznać jedynie podczas wakacyjnych czy świątecznych wyjazdów do Polski.

Wielokulturowość wzbogaca, poszerza horyzonty, w dosłownym znaczeniu „otwiera oczy na świat”. Dwujęzyczność takich dzieci to jeszcze jedna cudowna konsekwencja tego, że żyją w wielokulturowości. Mając możliwość słyszenia i obcowania jednocześnie z dwoma językami – przyswajają je w jednakowy sposób. Umysł dziecka jest otwarty i chłonny niczym gąbka – nauka dwóch lub większej ilości języków nie sprawia im żadnej trudności i co ważne uczą się ich bez obcych akcentów, w sposób perfekcyjny. Nauka przychodzi im w naturalny sposób i jakby mimochodem.  Tak, jak dziecko mieszkające w kraju przodków uczy się ich języka, tak samo dziecko mieszkające w nowym kraju, przyswaja równocześnie dwa języki – język kraju w jakim mieszka i język przodków.

Aby dziecko mogło stać się dwujęzyczne w naturalny sposób muszą być jednak spełnione pewne warunki. Różnią się one w zależności od tego, czy oboje, czy tylko jedno z rodziców jest Polakiem.

DZIECI, KTÓRYCH OBOJE RODZICE SĄ POLAKAMI
Dzieci z polskich rodzin, mieszkające poza granicami Polski mają ułatwione zadanie bycia dwujęzycznymi. Język polski słyszą na co dzień w domu rodzinnym, bowiem posługują się nim oboje rodzice. Drugiego języka perfekcyjnie uczą się zazwyczaj po pójściu do przedszkola, w wieku około 3 lat. Przez pierwsze lata życia dominuje język polski, następnie sytuacja się wyrównuje.

UWAGA! Nie należy absolutnie obawiać się, że dziecko nie nauczy się języka kraju w jakim mieszka! Dzieci uczą się błyskawicznie i perfekcyjnie. Lepiej w domu pielęgnować język polski, niż starać „uczyć” dziecko języka obcego, co może mieć taki skutek, że w późniejszym wieku dziecko nie będzie chciało mówić po polsku, bo łatwiej mu będzie wyrażać się w języku „obcym”.
Dzieci takie kreują sobie swoisty podział językowy, wiedzą, że dom to język polski, a to co poza nim to język kraju, w którym żyją.

DZIECI, KTÓRYCH TYLKO JEDNO Z RODZICÓW JEST POLSKIEGO POCHODZENIA
Dzieci te mają utrudnioną sytuację do stania się dwujęzycznym, bowiem języka polskiego mogą nauczyć się tylko od jednego z rodziców. W zdecydowanej większości tym rodzicem jest mama i to stawia jednak naukę języka polskiego w lepszym świetle. Z reguły mama spędza więcej czasu z dziećmi, szczególnie w pierwszych latach ich życia i może wykorzystać ten okres do wpajania języka polskiego. A po drugie jak wyrazić najlepiej uczucia do dziecka, zaśpiewać mu kołysanki czy poczytać bajeczki, jak nie w ojczystym języku?

Nawet znając perfekcyjnie język obcy – ten nasz ojczysty zostanie zawsze na pierwszym miejscu w wyrażaniu uczuć. Bardzo ważne jest więc, aby polski rodzic mówił do dziecka TYLKO w języku polskim, a drugi rodzic w języku kraju, w którym mieszka rodzina. Dla dziecka ważny jest podział: mama to język polski, a tata język włoski (angielski, itp.) i na odwrót.

Dziecko utożsamia jezyk z osobą. Nie wolno więc mieszać ze sobą języków i raz zwracać sie do dziecka w jednym, a za drugim razem w drugim języku. Dzieci szybko orientują się, że mama też zna język włoski (angielski, itp.), a że jest on dla dziecka łatwiejszy do nauczenia z tego względu, że słyszy go wszędzie i na każdym kroku – woli przez zwykłe, ludzkie „pójście na łatwiznę” nim się posługiwać. Należy więc konsekwentnie mówić do dziecka po polsku.

Dzieci dwu lub wielojęzyczne z reguły trochę później od swoich rowieśników zaczynają mówić (nie dotyczy to zwykle dzieci, których oboje rodzice są Polakami). Ale gdy zaczynają mówić dzieje sie to od razu w dwóch językach, na początku mieszając je ze sobą nawet w jednym zdaniu, a czasem nawet tworząc nowe, polskowłoskie słowa. W wieku około 3 lat dziecko zaczyna rozróżniać języki i osoby nimi się posługujące. Po polsku zwraca się do Polaków, po włosku do Włochów.

Nauce polskiego, który bądź co bądź jest na słabszej językowej pozycji może pomóc:
- wakacje u rodziny w Polsce,
- kontakt z Polakami i dziećmi mówiącymi po polsku,
- oglądanie polskiej telewizji, bajek na DVD,
- czytanie po polsku.

Zalety bycia dwujęzycznym:
- łatwiejsza nauka innych języków obcych,
- otwartość,
- tolerancja,
- kreatywność.

Newsletter zima 2010/2011

Nasze biuro w 2010

Miło nam zakomunikować że w 2010, mimo trwającego kryzysu, nasze usługi cieszyły się powodzeniem. Obsłużyliśmy Klientów z bardzo różnych branż, ale przede wszystkim firm międzynarodowych z kapitałem francuskim, zapewniając im usługi tłumaczeń zarówno pisemnych, ustnych jak i przysięgłych.

Nasi tłumacze przepracowali wiele godzin, przekładając rozmowy biznesowe i różne inne. Łącznie przetłumaczyliśmy wiele stron tekstów z dziedzin finansów, prawa, medycyny, ubezpieczeń i marketingu, żeby wymienić tylko najważniejsze. Z naszych usług w 2010 korzystało wiele instytucji, firm i osób prywatnych. Prowadziliśmy projekty dla takich firm jak Polsat, LUX-MED, czy EDF. W ciągu roku podpisaliśmy umowy z kilkoma naszymi Klientami, z którymi już pracowaliśmy od dłuższego czasu, i którzy zdecydowali się korzystać z wielu zalet statusu "Stałego Klienta". Pod koniec roku nasze Biuro stało się członkiem Francuskiej Izby Przemysłowo-Handlowej w Polsce.

Był to dla nas rok wielu nowych doświadczeń. Ale najważniejsze jest to, że mamy świadomość, iż ułatwiamy ludziom różnych narodowości porozumiewanie się ze sobą. Traktujemy to jak nasz maleńki wkład do pełniejszego wzajemnego zrozumienia ludzi na całym świecie.

Z praktyki  tłumacza, czyli jak to wygląda „od kuchni”

Wbrew pozorom tłumacz nie zawsze jest pośrednikiem między dwiema stronami, które się kompletnie nie rozumieją. Bywa tak, że jedna ze stron zna język w jakimś stopniu, ale potrzebuje tłumacza dla lepszego oddania myśli. W takiej sytuacji, poza naturalnym stresem wynikającym z chęci jak najlepszego oddania treści, dochodzi aspekt dodatkowy: korygowanie przez stronę tłumaczoną. Jasne jest, że prawie zawsze tłumacz ma wybór między kilkoma drogami oddania treści w drugim języku.  A tu nagle Klient przerywa myśl i zwraca się do tłumacza, pytając, dlaczego nie powiedział tak, tylko inaczej. Z jednej strony przerywa to płynność tłumaczenia, z drugiej czasami może spowodować utratę zaufania ...

Zupełnie inaczej jest w sytuacji, kiedy żaden ze rozmówców nie zna języka drugiej strony. Dobry tłumacz nie tylko oddaje słowa w sposób mechaniczny, ale wczuwa się w obydwie strony, stara się wyczuć ich psychikę i nierzadko musi poruszać się w subtelnościach tekstu, przekładając nawet gesty i nierzadko ukryte znaczenia. Pamiętam takie wydarzenie ze swojej własnej praktyki - tłumaczyłam tekst, poruszając się równolegle z wypowiedzią rozmówcy. Wypowiadane zdanie rozwijało się w umyśle mówiącego i było na bieżąco tłumaczone. W pewnym momencie Klient zauważył, że zakończyłam zdanie przed nim. Co prawda wtedy zostałam za to pochwalona (czyta Pani moje myśli!), ale mogło też być inaczej. Rolą tłumacza jest zatem nie "wychylać się" w żadną ze stronę, tylko jak najlepiej oddać przekazywane treści.

Osobnym problemem jest tłumaczenie wypowiedzi bogatych w słowa, ale zawierających niewiele treści. Po kilkunastu zdaniach treść sprowadza się właściwie do jednego. Tłumacz ma wtedy dwa wyjścia: albo oddać esencję tekstu, albo "zalać" rozmówcę wieloma słowami . I tu znowu kłania się zaufanie: "jak to, ja tyle mówię, a to sprowadza się w tłumaczeniu do jednego słowa?" Bądź po stronie słuchającej: "Boże co za bełkot!", ( bo zazwyczaj takie wielosłowie oddane w języku obcym nie brzmi najlepiej.)

W praktyce tłumacza ważne jest też ustalenie rytmu tłumaczenia. Czasami ktoś wypowiada po kilka zdań, czekając potem na ich przetłumaczenie. Czasami mówi po jednym zdaniu, a czasami po kilka słów. No i oczywiście najwygodniejsze, ale też najtrudniejsze jest tłumaczenie wypowiedzi na bieżąco. Tu trzeba odpowiednio dobrać głośność wypowiedzi, żeby nie wytworzył się chaos, ale tu już właściwie wchodzimy w zakres tłumaczeń symultanicznych.

Tłumacz Google – pożyteczna usługa

A teraz coś o tłumaczeniu automatycznym. Od pewnego czasu dostępna jest usługa google translate, pozwalająca przetłumaczyć zawartość stron internetowych.

Postanowiliśmy sprawdzić, jak google poradzi sobie z przykładowym tekstem:

„Był piękny pogodny dzień. Chmury tylko trochę przesłaniały słońce. Nasz postój nad rzeką się przedłużał. Nikt nie chciał jechać dalej, czekały na nas bowiem niebezpieczeństwa, a tu nad rzeką błogi spokój rozlewał się jak łagodny ocean.”

Po przetłumaczeniu na angielski i z powrotem na polski otrzymujemy:

„To był piękny słoneczny dzień. Chmury ukryć słońce tylko trochę. Nasz przystanek na rzece wzrasta. Nikt nie chciał iść dalej, czeka na nas ze względu na niebezpieczeństwo, a tu błogi spokój rzeki płynęły jak delikatny ocean.”

Po przetłumaczeniu tego samego tekstu na islandzki, tajski, japoński swahili i z powrotem na polski otrzymujemy:

„Ta niedziela jest piękny dzień. Zachodzi słońce nieco. Nasz przystanek jest długarzeka, że każdy módl się za nami, ponieważ pragnie, aby przejść do bardziej niebezpieczne i pełne Peace River, gdzie wydaje się spokojne morze.”

Wniosek jest prosty. Automatyczne tłumaczenia oddają ogólne treści, jednak wszelkie subtelności językowe znikają. Niemniej jednak tłumacz google może być pożyteczną pomocą w wielu sytuacjach.

Ciekawostki ze świata: o Paryżu

Paryż to jedno z 5 największych miast  Europy, liczbę jego mieszkańców szacuje się na około 11 milionów. Co roku Paryż odwiedza około 30 milionów turystów. Jest to jedno z najbardziej znanych i charakterystycznych miast na kuli ziemskiej. Właściwie każdy ma swoje własne wyobrażenie o tym mieście, bez względu na to, czy udało mu się je odwiedzić czy też nie.

Paryż jest ulubionym miejscem fotografów i filmowców – zrealizowano tutaj miliony sesji zdjęciowych oraz fragmenty przynajmniej kilkuset filmów.  Rokrocznie (od 2001) władze miasta sprowadzają kilka tysięcy ton piasku i tworzą nad Sekwaną kilkukilometrową plażę, by mieszańcom Paryża zapewnić w letnich miesiącach namiastkę wakacyjnego wypoczynku. Paryż jest uważany również za światowe centrum sztuki i dotyczy to zarówno dawnych dziejów, jak i czasów obecnych. Jednym z powodów ogromnego bogactwa zbiorów sztuki jest fakt, że liczne muzea tego miasta często odkupywały prace artystów bezpośrednio od nich lub od ludzi z ich najbliższego otoczenia.

W Paryżu mieści się jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie – Sorbona (powstała z połączenia Uniwersytetu Paryskiego i Uniwersytetu Roberta de Sorbona). Ze względu na oszałamiającą w średniowiecznych realiach liczbę 15-20 tysięcy studentów w Paryżu w XIII wieku dzielnice wokół wyższych szkół rozbrzmiewały jedynym wspólnym językiem ówczesnych żaków – łaciną. Ślad tych czasów zachował się do dziś – okolice Sorbony znajdują się w tzw. Dzielnicy Łacińskiej. Wieża Eiffla od momentu swego powstania z okazji Wystawy Światowej w roku 1889 aż do 1930 roku pozostawała najwyższą konstrukcją architektoniczną na świecie. Wprawdzie początkowe plany zakładały jej rozbiórkę po zakończeniu imprezy, jednak początkowa niechęć paryżan szybko została zastąpiona zachwytem, a w niedługim czasie wieża stała się najbardziej charakterystycznym elementem panoramy stolicy Francji.

Stolica Francji jest miejscem, które odwiedzić powinien każdy - przynajmniej raz w życiu.

Tłumaczenie pisemne a ustne. Różnice i podobieństwa.

Nie ulega wątpliwości, że zarówno translacja ustna jak i pisemna wymaga profesjonalizmu, precyzji i wysokich tłumaczeniowych kwalifikacji.
Niemniej jednak oba rodzaje tłumaczeń zawierają różnego rodzaju rozbieżności jak i wspólne punkty. Oba te terminy są używane w życiu codziennym i to w języku codziennym tkwi etymologia oby tych wyrażeń. Oba typu tłumaczeń mają za zadanie przekazać znaczenie pomiędzy językiem obcym a rodzimym. Jednak wszelkie różnice tkwią w odmiennych sytuacjach komunikacyjnych.

Tłumaczenie ustne wymaga elastycznej znajomości języka obcego, może mieć ono charakter tłumaczenia kabinowego, podczas którego tłumacz siedzi w specjalnej kabinie i tłumaczy to, co mówi ważna persona, natomiast tłumaczenie konsekutywne prowadzone jest na bieżąco, najczęściej pośród członków spotkania, sympozjum, konferencji. Wymaga dostosowania swojego tempa do wypowiedzi zgromadzonych jak i sytuacji, jej powagi, bądź też nieoficjalności. Tłumaczenie ustne najczęściej ma charakter mniej formalny niż ma to miejsce w przypadku tłumaczenia pisemnego, jednak jego trudność polega na tym, by w sposób umiejętny, wyraźny, profesjonalny i rzetelny przełożyć w formie ustnej, tu i teraz istotne informacje z języka obcego.

Tłumaczenia pisemne posiada inny typ trudności. Pozbawione jest jednak pewnej presji otoczenia, w związku z tym wydaje się mniej stresujące. Ten typ tłumaczeń w wielu przypadkach posiada ścisły, formalny charakter. Jest rozciągnięte w czasie, może być wynikiem czerpania wiedzy ze źródeł, tym samym jest bardziej precyzyjne i dokładne. Takiemu tłumaczeniu łatwej jest zarzucić wady.

Niemniej jednak oba typy tłumaczeń są sztuką najwyższych lotów. Wymagają osobistych predyspozycji tłumacza. Dlatego osoba przeprowadzająca translację ustną musi posiadać większą błyskotliwość i umiejętność radzenia sobie w sytuacjach stresogennych, natomiast tłumacz pisemny powinien charakteryzować się stoickim spokojem i niezłomną precyzją, której owocem jest profesjonalnie przetłumaczony tekst.

Tłumacz

Tłumacz – osoba, która dzięki znajomości co najmniej dwóch języków dokonuje przekładu wypowiedzi lub tekstu pisanego z języka źródłowego na język docelowy. Tłumaczenie wymaga nie tylko rozumienia tekstu, ale również sprawnego wyrażania jego treści w języku, na który ma być tłumaczony. Oprócz wysokich kompetencji językowych, dobry tłumacz powinien cechować się umiejętnością szybkiego uczenia się i wszechstronną wiedzą, a przynajmniej dobrą orientacją w swojej specjalizacji. Tłumacz musi także być osobą wzbudzającą zaufanie obu stron, którym umożliwia komunikację.

Historia zawodu

Tak jak mowa poprzedziła pismo w rozwoju cywilizacji, tak tłumaczenie ustne jest z pewnością zjawiskiem o wiele starszym niż tłumaczenie pisemne i towarzyszyło człowiekowi od samego początku.

Tłumacze od zawsze byli osobami kluczowymi w komunikacji międzyludzkiej, międzynarodowej i międzykulturowej. Choć często niedoceniani i traktowani jako wykonujący pracę służebną wobec władców lub specjalistów w danej dziedzinie, tłumacze okazali się niezbędni w dziedzinach takich jak handel międzynarodowy, postęp technologiczny, stosunki międzynarodowe, dyplomacja, wywiad i wojskowość, wymiana kulturowa, literatura, religia czy prawo międzynarodowe.

Również dziś, w dobie globalizacji, nie słabnie popyt na pracę tłumaczy, a największa liczba tłumaczy znajduje stałe zatrudnienie w organizacjach międzynarodowych takich jak ONZ, NATO czy różne agencje Unii Europejskiej. W praktyce jednak żadna instytucja, organizacja czy firma działająca na forum międzynarodowym nie może obejść się na dłuższą metę bez profesjonalnych usług tłumaczeniowych zapewnianych przez wewnętrzne komórki ds. tłumaczeń lub też zlecanych na zasadzie outsourcingu do zewnętrznych usługodawców. Tłumaczenie staje się obecnie jednym z elementów nowoczesnego rynku lokalizacyjnego, a więc dostosowania międzynarodowych produktów, usług czy publikacji do warunków lokalnych. Tym samym tradycyjna rola tłumacza jako lingwisty często ulega rozszerzeniu i zaczyna on być postrzegany jako wszechstronny specjalista w dziedzinie skutecznej komunikacji.

Za patrona tłumaczy uznaje się świętego Hieronima, jednego z najbardziej znanych tłumaczy w historii. Dokonał on monumentalnej pracy przełożenia na łacinę całości Biblii. Przekład ten nosi nazwę Wulgata. Wspomnienie św. Hieronima w kościele katolickim przypada 30 września. W tym samym dniu obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Tłumacza.

Kształcenie tłumaczy

Wykonywanie zawodu tłumacza nie wymaga teoretycznie formalnego wykształcenia i jest regulowane prawem wolnego rynku (wyjątkiem jest tu sytuacja tłumaczy przysięgłych, którzy w Polsce muszą uzyskać formalne kwalifikacje). Najczęściej tłumaczeniem zajmują się absolwenci różnego rodzaju studiów językowych (filologia, lingwistyka stosowana) lub kierunków związanych z problematyką tłumaczonych przez nich tekstów. Niejednokrotnie jako tłumacze pracują też obcokrajowcy mieszkający w Polsce. Polskie słowo "tłumacz" obejmuje zarówno tłumaczy pisemnych jak i ustnych. Choć wiele osób zajmuje się oboma rodzajami tłumaczeń, w praktyce są to dwa różne zawody, tak więc sam proces kształcenia przebiega w obu wypadkach nieco inaczej.

Kompetencje językowe i tłumaczeniowe

Niezbędnym warunkiem wykonywania zawodu tłumacza jest bardzo dobra znajomość języków, w których ma on zamiar pracować, czyli w swojej kombinacji językowej. Znakomita znajomość języków, a nawet dwujęzyczność, nie jest jednak tożsama ze specyficzną umiejętnością tłumaczenia, która wymaga długotrwałego ćwiczenia oraz pewnych naturalnych predyspozycji. I tak na przykład tłumaczenie ustne wymaga dużej odporności na stres, szybkiego kojarzenia faktów, podzielności uwagi, a w tłumaczeniu pisemnym niezmiernie ważna jest dbałość o szczegóły, spostrzegawczość i samokrytycyzm. Ważne jest też zrozumienie na czym dokładnie polega proces przekładu i jaka jest w nim rola tłumacza, dlatego oprócz umiejętności praktycznych w programie studiów pojawia się często teoretyczna refleksja nad tłumaczeniem, tzw. translatoryka.

Kompetencje techniczne

Kształcenie tłumaczy pisemnych odbywa się poprzez pracę nad wzorcowymi tekstami z różnych dziedzin. W toku ćwiczeń praktycznych tłumacze zyskują cenne doświadczenie, poznają zasady poprawnej redakcji i korekty tekstu, uczą się krytycznie posługiwać się specjalistycznymi słownikami, a także tworzyć glosariusze zawierające odpowiednią terminologię. Szkolą się również w obsłudze powszechnie używanych programów komputerowych (takich jak procesor tekstu, systemy typu desktop publishing itp.), a także uczą się korzystania z oprogramowania do tłumaczenia wspomaganego komputerowo (CAT). Niezmiernie ważną umiejętnością tłumacza jest też zdolność efektywnego poszukiwania i weryfikowania informacji występujących w tłumaczonym tekście, co powoduje, że jednym z głównych narzędzi tłumacza jest dziś Internet. Bardzo pomocną umiejętnością jest też szybkie pisanie bezwzrokowe.

W szkoleniu tłumaczy ustnych duży nacisk kładzie się na umiejętność uważnego słuchania w trudnych warunkach, ćwiczenie pamięci, a także techniki robienia notatek służących do tłumaczenia konsekutywnego, w którym tłumacz notuje przemówienie specjalnym systemem zapisu, a następnie za pomocą notatek odtwarza w języku docelowym słowa mówcy. Co więcej, tłumacze ustni ćwiczą podzielność uwagi – umiejętność konieczną do tłumaczenia symultanicznego, które jest rodzajem tłumaczenia ustnego wykonywanego na żywo, charakteryzującego się tym, że osoba, której wypowiedź jest tłumaczona nie przerywa wypowiedzi, aby umożliwić tłumaczowi zabranie głosu, często musi on więc słuchać i mówić równocześnie. Proces tłumaczenia najczęściej odbywa się w kabinie, tłumacz musi więc także nauczyć się prawidłowej obsługi sprzętu nagłaśniającego i specyficznej higieny pracy (częste przerwy, płynna zmiana tłumacza itp.).

Szeroka wiedza ogólna, doświadczenie i samokształcenie

Oprócz umiejętności językowych i technicznych (różnych w zależności od typu tłumaczenia), tłumacze powinni legitymować się możliwie szeroką wiedzą merytoryczną z zakresu swojej specjalizacji. Dlatego też w zawodzie tłumacza niezmiernie ważną rolę odgrywa doświadczenie i ciągłe kształcenie (m.in. poprzez szkolenia i staże zagraniczne), gdyż żadna z kompetencji tłumacza nie jest statyczna i musi być stale doskonalona. Wielu tłumaczy stara się poszerzać swoje kompetencje, zarówno pogłębiając znajomość języków w swojej kombinacji, jak i poszerzając ją, poprzez naukę nowych. Opanowanie języka w stopniu wystarczającym do profesjonalnego tłumaczenia jest jednak na tyle trudne i czasochłonne, że tłumacze rzadko pracują w więcej niż kilku językach.

Uczelnie kształcące tłumaczy w Polsce

W Polsce gruntownym przygotowaniem do zawodu tłumacza, zarówno jeśli chodzi o tłumaczy pisemnych, jak i ustnych, zajmują się m.in.:

• Katedra UNESCO Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie,
• Wydział Lingwistyki Stosowanej Uniwersytetu Warszawskiego
• Wydział Neofilologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu,
• Centrum Szkoleń Tłumaczeniowych w Sosnowcu
• Instytut Lingwistyki Stosowanej Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie,
• Wyższa Szkoła Lingwistyczna w Częstochowie.
• Akademia Polonijna w Częstochowie
• Państwowa Wyższa Szkoła Wschodnioeuropejska w Przemyślu

Warsztat pracy tłumacza 

Bardzo pomocne, a najczęściej niezbędne dla tłumacza są następujące narzędzia:

• słowniki jedno- i dwujęzyczne, ogólne oraz specjalistyczne
• literatura fachowa z zakresu specjalizacji
• teksty równoległe i modelowe
• dostęp do grona ekspertów w danej dziedzinie, gdy konieczna jest konsultacja
• kanał komunikacji pozwalający na przyjmowanie i wykonywanie zleceń (telefon, fax, e-mail)
• komputerowy edytor lub inne narzędzie pozwalające na szybką i fachową edycję i korektę tekstu
• elektroniczne narzędzia wspomagające tłumaczenie
• dostęp do Internetu, który pozwala na skonsolidowanie większości wyżej wymienionych elementów.

Najważniejszym elementem warsztatu tłumacza jest jednak doskonała i stale uzupełniana kompetencja językowa oraz zdobywana przez lata praktyka.

Specjalizacje tłumaczy

Specjalizacji tłumaczy jest tyle ile dziedzin, w których wykorzystywana jest ich praca. Oto kilka przykładów:

• Tłumacz przysięgły
• Tłumacz konferencyjny
• Tłumacz kabinowy
• Tłumacz sądowy
• Tłumacz ekonomiczny
• Tłumacz wojskowy
• Tłumacz literacki
• Tłumacz symultaniczny
• Tłumacz freelancer
• Tłumacz konsekutywny

żródło tekstu: Wikipedia

Belgium passes the EU Presidency flag to Hungary

Hungary took the rotating presidency of the Council of the European Union from Belgium during a spectacular evening ceremony held in the presence of 270 guests on 6 January 2011. Yves Leterme, acting Prime Minister of Belgium, and Viktor Orbán, Prime Minister of Hungary attended the ceremonial event hosted in the Cupola Hall of the Houses of Parliament (the seat of MPs as well as the government).

The extraordinary significance of the occasion was highlighted by the presence of Pál Schmitt, President of the Republic of Hungary, every government minister, the Speaker and deputy speakers of the House, the chairmen/group leaders of each parliamentary party and the complete diplomatic corps accredited to Budapest.

A spectacular shower of lights illuminated the Cupola Hall, which at other times is only moderately lit to pay tribute to the royal crown of Hungary, a relic displayed in the centre. Blue and white lights engulfed the dome when, to the sound of the fanfares, the flag of the European Union was brought in.

When the Prime Ministers of Belgium and Hungary proceeded into the hall, the lights turned to red, white, green and yellow. After the national anthems, the traditional flags of Hungary were also brought in along with the Belgian and the Hungarian national colours.

Leterme: Europe in motion again

The Belgian Prime Minister started his speech by revoking the spirit of the Hungarian Revolution of 1956, and confirmed that Hungary was the first nation to punch a hole in the wall dividing Europe.

Yves Leterme highlighted that the European Union sprung into motion again during the six months of Belgian Presidency. He recognised the excellent cooperation between the Belgian Presidency, the various institutions of the EU, the President of the European Council, the Commission, and the European Parliament. He expressed his conviction that the EU will maintain its momentum during the Hungarian Presidency. He called the cooperation between Spain, Belgium and Hungary an excellent presidential trio.

The Belgian head of government acknowledged the four priorities of the Hungarian Presidency, particularly the social aspect, and declared that governments will be judged by their power to create jobs. The
Hungarian Presidency is responsible for lending impetus to the implementation of the Europe 2020 strategy, he said. He referred to the stabilization of the Euro as a high priority and reminded that it was in the best interest of every member state. He declared his conviction that the EU will display unprecedented momentum during the Hungarian Presidency and concluded his speech in Hungarian by wishing great success to the Hungarian Presidency.

After his address, the head of the Belgian government handed over the presidency flag and baton.

Orbán: Maintaining EU's competitiveness

Viktor Orbán thanked the Belgian Presidency for their power to withstand the extraordinary circumstances during the global economic crisis. Belgium has upheld the hope for Croatia to join the EU and for Romania and Belgium to enter the Schengen Area, Hungarian Prime Minister said. He underlined the radical change that the world is going through, the entry of new competitors and that the EU cannot be competitive in these novel circumstances unless it can revive itself on a major scale.

The head of Hungary’s government also noted the importance of job creation. “Our most important job is to face the challenge and thus make Europe greater”, he pointed out.

In conclusion, Prime Minister Orbán said the Hungarian Presidency "can work no wonders but can rub the bottle to help release the spirit, the spirit of Europe's revival".

Following the speech by the Hungarian prime minister, actress Marianna Szalay recited excerpts from the Hungarian national anthem in French; and actor Péter Bozsó took the stage to render a part of a poem entitled Europe, penned by early 20^th century Hungarian poet Dezső Kosztolány. Next, Katalin Szvorák, internationally acclaimed folk singer, sang the Evening Song by Zoltán Kodály, one of the greatest Hungarian composers in the 20^th century. Next to appear was pop-rock singer Magdi Rúzsa, followed by pianist Tamás Érdi whom  played Sixth Hungarian Rhapsody, a piece by 19^th century Hungarian composer Ferenc Liszt.

The ceremony ended as the flags were carried out of the Hall.

The next day, 7 January 2011, the EU Commission and the Government of Hungary are to hold a joint meeting in the Houses of Parliament. The visit by the Commission to the country inheriting the presidency and the meeting held with the host government to discuss the agenda of the upcoming six months, has by tradition become the most prestigious event during the term of a presidency.

What is Chinglish?

“Slip and fall down carefully” is a common sign in China. It’s a great example of Chinglish, that is, ‘Chinese English’, words and phrases created by Chinese people trying to speak the English language. Similar examples of English written in a somewhat more creative manner, shall we say, can of course be found all over the world. But given that there are more people learning English in China than there are mother tongue speakers of English in the world, examples of Chinglish abound. And with more and more of them trying to use English to cater to the influx of foreign tourists, some howlers are inevitable.

A whole book could be compiled simply listing the variations of “please do not walk on the grass”: “Please don’t trample me”; “Tender fragrant grass, how hardhearted to trample them”; “Protect greening so as to endow benefit to descendents”; “Show mercy to the slender grass”: these are all signs seen in Chinese parks.

The advent of electronic translation aids such as Google Translate has not reduced the amount of Chinglish. On the contrary, it has probably increased local translators’ confidence that they are producing acceptable English. Simply enter the Chinese phrase, click ‘translate’ and bingo, you have “Civilized behavior of tourists is another bright scenery rational shopping”, a phrase bound to leave the tourists more perplexed than civilized.

The spell checker is normally regarded as our friend, but it can be a treacherous one. It might explain the following Chinglish sign: “The breast of prayer animal region. Please take good care of your children”. Which actually sounds more frightening than the intended “beasts of prey”.

Sometimes the fault does not lie with the translators, but with the printers. Totally ignorant of English, and trying to do their best with the formatting, they make signs like “Pirates Hip” for a fairground boat ride. Given that Chinese is not written with spaces between words, they are just not sure where one word starts and another ends: “Frenchbrandfor men swear”. Slip-ups in commas and spaces are forgivable, but perhaps they should pay attention to this promise included on a sign entitled “our commitment to tourists”: “Punctuate, and no delay more than 30 minutes unless there is an exception”.

Cultural differences are the reason behind some Chinglish. After all, English has a whole host of euphemisms to talk about what goes on in bathrooms. One Chinese toilet frequented by this author was rather blunt, posting the signs “urine place” and “The Bowels” for number one and number two respectively. And to ensure visitors kept the urinals clean, they added an additional instruction: “approaches conveniently enters the civilization”.

Anyone who has tried to order from a Chinese menu is grateful when the restaurant provides an English translation. Of course, sometimes, the Chinglish version is not much help: “…orange juice, lemon juice, strange juice…”. Reading the Chinese, assuming you can, is enlightening, as the Chinese for “kiwi” literally means “strange fruit”. And don’t be surprised if you find “flesh and bones” between the “fried enema” and the “selection of cold cats”.

Picking the right English name for your product is harder than it sounds. Don’t be surprised when not many foreigners buy “Pansy” underpants for men, or “Damage” condoms.

The Chinese authorities are aware of this of course, and in the run up to the Beijing Olympics in 2008 and the Shanghai Expo in 2010 tried to clean up poor English, with mixed success. Their concern is that Chinglish causes China to lose face. While there may be some truth in that, we can be sure that Westerners trying to produce Chinese signs for visitors would create even more amusing “Englese”. Actually, it is admirable that the Chinese recognise the magnitude of the Great Wall of the Chinese language, a formidable barrier to communication, especially in written form. So we bite our tongues and hide our smiles when we see “pets, fires, arms, explosives, inflammables and stinking things are not allowed in the hotel”.

Although it is true that Chinglish can sometimes be incomprehensible, it is often delightful. While the Chinese work hard to eradicate it, we raise a (genuinely overheard) toast to the charm of Chinglish: “up your bottoms!”