środa, 5 kwietnia 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych zakątkach świata

W tym tygodniu przedstawię wam kilka mało znanych faktów o Afryce. Niektóre ciekawostki mam nadzieję, zaskoczą was, tak jak i mnie również zaskoczyły.
1/ Pal licho spotkanie z lwem czy krokodylem. Najgroźniejszym z dużych zwierząt jest hipopotam, który zabija w Afryce najwięcej ludzi. Wszystko to ze względu na "konflikt terytorialny" - i młode hipopotamy chętnie wychodzące na brzegi rzek. Kiedy samice wyczują jakiekolwiek zagrożenie, choćby tak im się tylko zdawało, ruszają do ataku. Szanse człowieka w starciu z potężnymi kłami hipopotamów są niestety niewielkie.
2/ O najwyższym szczycie Afryki, Kilimandżaro, słyszeli wszyscy - choćby tylko z nazwy. Jednak najniższy punkt kontynentu jest mniej znany. To jezioro Asal, znajdujące się aż 153 metry poniżej poziomu morza. Jest też od morza 10-krotnie bardziej zasolone (34,8%), co zarazem plasuje je na drugiej pozycji wśród najbardziej zasolonych jezior świata (pierwsze miejsce należy się kanadyjskiemu jezioru Patience). Choćby człowiek bardzo się starał, to się nie utopi...
3/ Największe PKB per capita (według parytetu siły nabywczej) wśród krajów afrykańskich ma Gwinea Równikowa - państwo ponad 10 razy mniejsze od Polski, leżące w części na północnej i na południowej półkuli. Gwinea Równikowa niepodległość uzyskała dopiero w 1968 roku, kiedy z jej terenów wycofali się Hiszpanie.
4/ Największa żaba świata, goliat płochliwy, pochodzi z Kamerunu. Waży do 3 kilogramów i osiąga nawet 30 centymetrów długości i jednym susem może pokonać nawet 3-metrowy dystans. Goliat płochliwy jest największym płazem bezogonowym żyjącym na Ziemi. Można go spotkać w północno-zachodniej części Kamerunu, a także w Parku Narodowym Monte Alen na terenie Gwinei Równikowej.
5/ Jezioro Niasa, współdzielone przez Malawi, Tanzanię i Mozambik, to istny raj dla wędkarzy - żyje tu ponad 500 gatunków ryb, w tym doprawdy rzadkie gatunki. Wysokie na 3000 metrów n.p.m. góry okalające jezioro dostarczają niezapomnianych widoków. Trzeba jednak uważać, by nie zapuścić się zbyt daleko na południe, gdzie ustanowiono Park Narodowy Jeziora Niasa, później wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
6/ Najwięcej mieszkańców Afryki posługuje się językiem arabskim, w dalszej kolejności angielskim, suahili i francuskim. Na całym kontynencie występują ponadto 2 tysiące pomniejszych języków i dialektów. Co więcej, Afrykańczycy stanowią "zaledwie" 16% populacji świata, ale aż jedna czwarta wszystkich języków występujących na świecie występuje wyłącznie w Afryce.
7/ Każdego dnia w Afryce z powodu malarii umierają 3 000 dzieci. 90% wszystkich przypadków występowania tej choroby zdarza się właśnie tu, a to tylko jedna z wielu dziesiątkujących ludność chorób, z którymi cywilizacja w dalszym ciągu sobie nie radzi. Mimo to ponad połowa Afrykańczyków ma mniej niż 25 lat i przewiduje się lawinowy wzrost ludności Afryki w nadchodzących latach.
Żródło: travelin.pl, joemonster.org, pl.wikipedia.org








piątek, 31 marca 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych zakątkach świata

W tym tygodniu przedstawię wam kilka ciekawostek o Turcji. Niektóre ciekawostki mam nadzieję, zaskoczą was, tak jak i mnie również zaskoczyły.
1/ W którym narodzie 6 spośród 7 naj­po­pu­lar­niej­szych nazwisk znaczy do­słow­nie "nie­po­ko­na­ny­", "skała", "że­la­zo­", "sokół", "stal" i "bły­ska­wi­ca­"?
Wśród Turków. Te wo­jow­ni­czo brzmiące nazwiska zajmują na liście po­pu­lar­no­ści pozycje od drugiej do siódmej. Naj­bar­dziej po­pu­lar­ne, Öztürk, oznacza zaś "czystej krwi Turek".
2/ Jakiego pisma użyto do tego 'gra­fit­ti' wyrytego w IX w na schodach bazyliki Hagia Sophia w Kon­stan­ty­no­po­lu?
Run Wi­kin­gów. Kon­stan­ty­no­po­l, nazywany przez Wikingów Mi­kla­gar­de­m, gościł tysiące Wikingów i Saksonów słu­żą­cych jako na­jem­ni­cy Gwardii Wa­re­skiej. Słynęli oni z lo­jal­no­ści (w prze­ci­wień­stwie do lo­kal­nych żoł­nie­rzy, którym cesarz nie ufał) i wa­lecz­no­ści, ale także i pi­jań­stwa. Wie­lo­krot­nie stawali do walki po stronie Bi­zan­cju­m, w tym do bitew z Arabami.
3/ Jak brzmiała pierwsza nazwa Istam­bu­łu?
By­zan­tium. Miasto zostało założone w 660 p.n.e. jako kolonia Megary i nazwane na cześć jej króla Byzasa. W 324 n.e. Kon­sta­tyn Wielki uczynił je wschod­nią stolicą Imperium Rzym­skie­go. Miasto zmieniło wtedy nazwę na Nea Roma; jednak po­wszech­nie zaczęto je nazywać Kon­stan­ty­no­po­lem na cześć cesarza.
4/ Od czego pochodzi nazwa "tur­ku­s"?
Turcji. Nazwa turkus powstała w XVII wieku i wywodzi się od Turcji, gdyż tamtędy wiódł szlak handlowy tych kamieni z Persji. Sta­ro­żyt­ni Rzy­mia­nie (w czasach przed­tu­rec­ki­ch) nazywali ten kamień ka­la­item.
5/ Czyje głowy leżą na Górze Nemrut, która jest znaną atrakcją tu­ry­stycz­ną Turcji?
Różnych greckich i irań­skich bogów. Góra Nemrut ma wysokość 2134 m i znajduje się w po­łu­dnio­wo­-w­schod­niej Turcji. Nie­opo­dal jej wierz­choł­ka znajduje się gro­bo­wiec króla Kom­ma­ge­ny Antiocha I. Gro­bo­wiec otaczają posągi bóstw greckich i irań­ski­ch, z których więk­szość została uszko­dzo­na poprzez strą­ce­nie głowy.

6/ Skąd pochodzi fez?
Z Maroka. Nazwa tego nakrycia głowy jasno wska­zu­je, że pochodzi ono z miasta Fes w Maroku, gdzie pojawiło się i zyskało po­pu­lar­ność w XVII wieku. Fez stał się po­wszech­ny wśród Turków po roku 1829, kiedy to sułtan Mehmet II zakazał swoim urzęd­ni­kom noszenia turbanów i uczynił fez ofi­cjal­nym na­kry­ciem głowy
7/ Na czym polega falaka, kara sto­so­wa­na niegdyś w Imperium Osmań­skim i na Bliskim Wscho­dzie?
Bi­czo­wa­niu stóp. Widoczny na zdjęciu prze­stęp­ca jest przy­go­to­wy­wa­ny do falaki. Bi­czo­wa­nie stóp jest nie­zwy­kle bolesne ze względu na znaj­du­ją­ce się w stopie liczne za­koń­cze­nia nerwów oraz liczne ruchome części stopy boleśnie prze­miesz­cza­ją­ce się względem siebie. Rany po falace goją się długo, unie­moż­li­wia­jąc cho­dze­nie.
8/ Który kraj w prze­szło­ści nosił nazwę Imperium Osmań­skie?
Turcja. Nazwa "o­smań­skie" pochodzi od dynastii osmań­skiej - władców Turcji od 13 wieku aż do 1922 roku.
Źródło: globalquiz.org, pl.wikipedia.org

wtorek, 21 marca 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych językach świata

W tym tygodniu przedstawię wam kilka ciekawostek o różnych językach świata, dokładnie o 10 najdziwniejszych językach na świecie. Niektóre ciekawostki mam nadzieję, zaskoczą was, tak jak i mnie również zaskoczyły.
Aby się porozumieć, w dobie globalizacji, wszyscy uczą się angielskiego. W tym języku można swobodnie dogadać się nie tylko w Europie, ale także w Ameryce, Azji i Afryce. Jednocześnie maleje zainteresowanie innymi językami, których znaczenie nie jest już tak duże. Tymczasem wciąż istnieją na świecie różne formy komunikacji, którymi posługuje się zaledwie kilkaset, a nawet kilka osób.
O części języków zupełnie nie mamy pojęcia, ponieważ mówi nimi garstka ludzi na jednej z wysp Oceanii. Nawet gdybyśmy wiedzieli, że istnieją, nie tak łatwo byłoby je opanować. Ich struktura wymyka się wszelkim próbom racjonalnego myślenia. To trudne do uwierzenia, że można rozmawiać ze swoimi rodzicami za pomocą gwizdów albo nie używać żadnych samogłosek.
Do grona najdziwniejszych języków świata należą także szalone pomysły polegające na tworzeniu języków sztucznych. Z niektórymi z nich z pewnością zetknęli się fani gier komputerowych, na przykład popularnego symulatora życia, The Sims.
10/ Język jawajski
Ten język, mimo całej swojej oryginalności nie należy do najrzadszych. Mówi nim aż 85 milionów osób, które zamieszkują głównie wyspę Jawę. Jego budowa jest potrójna - w zależności od tego, do kogo się zwracamy, trzeba używać innego słownictwa, składni, a nawet inaczej akcentować wyrazy.
9/ Esperanto
Esperanto to język sztuczny stworzony przez Ludwika Zamenhofa, mieszkańca Białegostoku. Badacz wychowywał się w wielokulturowej społeczności złożonej z Żydów, Polaków, Rosjan i Niemców, w której często dochodziło do kłótni i nieporozumień. Po latach stwierdził, że rozwiązaniem problemów ludzi jest stworzenie jednego języka, aby komunikacja stała się łatwiejsza. Dlatego też wymyślił esperanto, w którym zastosował jak najprostszą gramatykę, a słownictwo zaczerpnął z języków indoeuropejskich, żeby większej ilości osób było łatwo wszystko zapamiętać.
8/ Język hopi
Tym językiem mówi tylko garstka Indian żyjąca w Arizonie. Słynie z bardzo nietypowego systemu czasów, jakiego nie ma nigdzie indziej. Przeważnie wyróżniamy trzy czasy: przeszły, teraźniejszy i przyszły. W języku hopi jednak tak nie jest. Indianie kwalifikują czynności do trzech kategorii: zdarzenia, przewidywania i uogólnienia. Nie zwracają więc uwagi na to, kiedy coś miało miejsce, ale raczej, co o tym sądzi osoba wypowiadająca daną kwestię.
7/ Język !o!kung
Mowa, którą posługują się mieszkańcy Namibii i Angoli, nie zalicza się do takich, do których jesteśmy przyzwyczajeni. !o!kung należy bowiem do rodziny khoisan, czyli tak zwanych języków mlaskowych.
6/ Język rotokas
Ten egzotyczny język występuje tylko na części terytorium Papui-Nowej Gwinei. Mówi nim 4000 osób zamieszkujących wyspę Bougainville. Rotokas słynie z prawdopodobnie najmniejszego alfabetu na świecie. Składa się on jedynie z 11 liter. Występuje tam tylko 5 samogłosek i 6 spółgłosek.
5/ Język simlish
Wynalezienie języka simlish zawdzięczamy pomysłowym twórcom gry komputerowej The Sims, symulatora życia, w którym pod opieką mamy człowieka, tak zwanego Sima. Zdecydowali oni, że zależy im na dużej popularności gry na całym świecie, ale nie wiedzieli, w jakim języku miałyby się porozumiewać Simy. Koszt tłumaczenia programu na wiele wersji językowych był za duży i w związku z tym wymyślono jeden wspólny sposób komunikacji.
4/ Język sentinel
Do najdziwniejszych języków świata z pewnością należy język sentinel. Nie tylko dlatego, że jest zagrożony wymarciem, bo mówi nim tylko od 100 do 250 osób. Słynie raczej z tego, że jako jeden z nielicznych na świecie nie został zbadany przez żadnych naukowców. Tą tajemniczą mową posługuje się lud pierwotny zamieszkujący wyspę Sentinel Północny. Region ten wchodzi w skład archipelagu Andamanów, terytorium Indii.
3/ Język piraha
Ten nietypowy język występuje na terytorium Brazylii i posługują się nim jedynie Indianie Piraha mieszkający w puszczy amazońskiej. Alfabet składa się tylko z 11 liter, 8 spółgłosek i 3 samogłosek. Najdziwniejszą kwestią jest jednak słownictwo. W tym języku w ogóle nie ma liczebników, są tylko wyrazy oznaczające dużo i mało. Choć wydaje się to nieprawdopodobne, nie ma również kolorów.
2/ Język nuxalk
Do prawdziwych ewenementów w skali światowej należy mowa nuxalk, którą posługują się Indianie mieszkający w jednym z regionów Kanady. W przeciwieństwie do pozostałych języków świata, wyrazów nie można podzielić na sylaby.
1/ Język silbo
Większość języków na świecie stanowią te, które nie wykształciły pisma. Badacze muszą postarać się, żeby opisać daną mowę tylko ze słuchu. Co jednak zrobić, gdy dźwięki ani odrobinę nie przypominają normalnego języka tylko gwizdy?
Od najdawniejszych lat, właśnie gwiżdżąc porozumiewali się mieszkańcy Wysp Kanaryjskich, a dokładnie wyspy La Gomera. Język silbo ma tylko 2 samogłoski i 4 spółgłoski. Mimo wszystko jego dźwięk jest wzorowany na miejscowym dialekcie hiszpańskim.
Żródło: pl.wikipedia.org, www.paranormalne.pl









środa, 15 marca 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych językach świata

W tym tygodniu przedstawię Wam kilka ciekawostek o języku czeskim. Mam nadzieję, że będą to nowości dla Was również.
Język czeski wywodzi się z grupy języków zachodniosłowiańskich, jest częścią rodziny języków indoeuropejskich. Język ten jest bardzo blisko spokrewniony z językiem polskim, językiem słowackim, śląskim, kaszubskim, a także dwoma językami łużyckimi. Wywodzi się on z języka praindoeuropejskiego. Język ten w mowie rozwijał się już od wieku dziesiątego, natomiast, jeśli chodzi o język literacki to znacząco rozwinął się on w wieku czternastym. Pierwsze zabytki językowe związane z językiem czeskim pochodzą z wieku dwunastego.
Język czeski jest językiem ojczystym dla około dwunastu milionów ludzi. Dziesięć milionów stanowią mieszkańcy Czech. Brakujące dwa miliony to imigranci zamieszkujący najczęściej takie kraje jak: Słowacja, Ukraina, Niemcy, Polska, Stany Zjednoczone, Kanada, Australia. Na liście najczęściej używanych języków świata, język czeski plasuje się na miejscu siedemdziesiątym trzecim.
Historia języka czeskiego wymienia najstarsze zabytki tego języka pochodzące z wieku dwunastego. Jest to Kronika Kosmasa, która powstała mniej więcej w tym samym czasie, co Kronika Galla Anonima, będąca zabytkiem języka polskiego. To nie jedyne podobieństwa pomiędzy naszymi narodami. W średniowieczu język polski czerpał z języka czeskiego bardzo dużo zapożyczeń. W epoce renesansu wpływ języka czeskiego na język polski znacząco osłabł.
Język polski i język czeski są językami w dużej mierze do siebie zbliżonymi. W sieci internetowej można znaleźć wiele historyjek związanych z zabawnymi sytuacjami, które powstały na skutek nieporozumień językowych związanych właśnie z tymi dwoma językami. Od wieku dziewiętnastego język polski i język czeski rozwijały się w sposób zupełnie od siebie niezależny. Wspólne kiedyś dla obu języków słowa dorobiły się zupełnie nowego znaczenia.
Przykładem takiego słowa jest wyraz – czerstwy. W języku czeskim oznacza on świeże pieczywo, natomiast w naszym rodzimym języku to słowo oznacza coś zupełnie odmiennego. Wiąże się z tym wiele śmiesznych historii, kiedy to nasi rodacy chcieli kupić w czeskiej piekarni świeże pieczywo. Wiele takich ciekawostek językowych można odnaleźć w wydanym w 2003 roku w Krakowie Słowniku czesko-polskim zdradliwych wyrazów i pułapek frazeologicznych. Kilka takich przykładów z pewnością wywoła uśmiech na twarzy czytających. Tak, więc czeskie odchody to po prostu odjazdy, słowo napad oznacza pomysł, natomiast człowiek momentalnie niepritomny to człowiek nieobecny.
Znana jest anegdota o polskich studentach, która prawdopodobnie miała swój pierwowzór w rzeczywistym zdarzeniu. Polscy studenci pojechali na zaproszenie Czechów  o miesiąc za wcześnie, ponieważ w zaproszeniu jak byk stało kveten, co w języku czeskim oznacza nasz piękny miesiąc maj. Podobna sytuacja miała miejsce w momencie, kiedy pewna polska firma otrzymała fakturę za kveten.
Nasi rodacy, którzy mieszkają bardzo blisko czeskiej granicy są już przyzwyczajeni do tego, że niektóre słowa czeskie posiadają niekiedy zupełnie odmienne znaczenia. Wiele takich zabawnych historii związanych z niezrozumieniem i błędną interpretacją wyrażeń ma miejsce podczas spotkań międzynarodowych i konferencji. Kryminalisty, którzy przyjechali na ważną polską konferencje to nie przestępcy z całych Czech, ale policjanci z działu kryminalnego. Natomiast osoba chuda w języku czeskim oznacza osobę o niewielkich dochodach i nie ma to nic wspólnego z jej tuszą.
Jedną z cech języka czeskiego jest tendencja do zdrobniania wyrazów. Generalnie podobieństwa wyrażeń polskich i czeskich mogą być bardzo zwodnicze. Tylko osoba, która czeskiego nigdy się nie uczyła może powiedzieć, że język czeski jest łatwy do nauki. Według opinii osób, które języka czeskiego uczą się jest to jeden z najbardziej trudnych słowiańskich języków do opanowania dla Polaka.
W języku czeskim można napotkać  na sporo niespodzianek. Na przykład takich: rzeczowniki takie jak garaż, albo tramwaj w języku czeskim posiadają rodzaj żeński. Tego typu wyjątki mogą spowodować spore trudności osobie, która języka czeskiego uczyć się zaczyna. Na naukę każdego języka potrzebny jest czas, poświęcając odpowiednią ilość, będziesz mieć pewność, że język ten nie będzie miał już żadnych tajemnic.
Żródło: www.slupca.pl; pl.wikipedia.org

środa, 8 marca 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych zakątkach świata

W tym tygodniu przedstawię Wam kilka ciekawostek o Chinach.
1/ Chińscy żołnierze ćwiczą musztrę z igłami wbitymi w kołnierzyki mundurów. Dzięki temu wyrabiają sobie nawyk trzymania głowy idealnie prosto.

2/ Żandarmeria z kolei stosuje linę przywiązaną do słupka, by uczyć żołnierzy podnoszenia rąk na ściśle określoną wysokość.

3/ 100 mln Chińczyków żyje za jednego dolara dziennie.

4/ Ketchup pojawił się w Chinach jako sos do marynowania ryby i nosił nazwę „ke-tsiap”.

5/ Chińczycy nie zabierają ze sobą jedzenia kupionego w okienku McDrive, tylko wchodzą z nim do restauracji i tam spożywają.

6/ Chiny nie są państwem religijnym. Ponad połowa mieszkańców to ateiści, ale są też chrześcijanie w liczbie około 54 milionów (na ponad 1 miliard 360 milionów mieszkańców).

7/ Szacuje się, że chiński wymiar sprawiedliwości rocznie skazuje na karę śmierci kilka razy więcej oskarżonych niż pozostałe kraje razem wzięte.

8/ W mieście Dunin za przysmak uznaje się jajka gotowane w moczu chłopców-prawiczków.
9/ Google we współpracy z największymi wytwórniami fonograficznymi na świecie umożliwił Chińczykom bezpłatne ściąganie muzyki.

10/ Chińska policja dość często używa gęsi zamiast psów. Ptaki te nie tylko doskonale widzą, ale też są dość agresywne.

11/ Każdego roku w Chinach rejestruje się około miliona aborcji. Wszystko przez politykę jednego dziecka. Najczęściej ofiarą aborcji padają dziewczynki.

12/ 30 milionów Chińczyków mieszka w domach-jaskiniach.

13/ W Chinach powietrze jest tak zanieczyszczone, że przez Ocean Spokojny zanieczyszczenia docierają nawet do San Francisco.

14/ Niektórzy chińscy producenci żywności zostali przyłapani na robieniu tofu ze ścieków i marynowaniu mięsa w kozim moczu.

15/ Chinki są gotowe zapłacić 700 dolarów za operację rekonstrukcji błony dziewiczej.

16/ Oddychanie pekińskim powietrzem można porównać do wypalenia 21 papierosów w ciągu dnia. 17/ W 1973 roku Chiny były gotowe wysłać 10 milionów Chinek do USA, by dzięki temu rozwiązać problem kryzysu demograficznego.
18/ W 2000 roku w Chinach zabroniono kupowania i posiadania zagranicznych konsol do gier. Zakaz uchylono w 2014 roku.

19/ Co roku w Chinach zjada się 4 miliony kotów.

20/ W Szanghaju pobito rekord świata w długości zakorkowania ruchu ulicznego. Korek miał 90 km długości i trwał aż 12 dni.
Żródło: joemonster.org; pl.wikipedia.org

czwartek, 2 marca 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych zakątkach świata


W tym tygodniu przedstawię Wam kilka ciekawostek o Albanii.
Albania (alb. Shqipëria) – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach. Albania na zachodzie ma dostęp do Morza Adriatyckiego, a na południowym zachodzie do Morza Jońskiego. Od Włoch oddziela ją cieśnina Otranto o szerokości ok. 72 km. Łączna długość granic lądowych wynosi 720 km, natomiast wybrzeża morskiego – 362 km. Graniczy z: Grecją (282 km), Czarnogórą (173 km), Macedonią (151 km), Serbią / Kosowem (114 km).
Teoretycznie to niewielkie bałkańskie państwo jest jednym z niewielu muzułmańskich krajów Europy, gdzie 70% populacji wyznaje islam, 20% należy do cerkwi prawosławnej, a 10% to rzymscy katolicy.
1. Lek na całe zło
Albańska waluta przewrotnie dla nas, Polaków, nazywa się Lek. Nazwa waluty wzięła się od albańskiego księcia Lekë Dukagjini. Jest niewymienialna w innych krajach.
2. Język znikąd
Język albański jest niepodobny do żadnego innego języka indoeuropejskiego, ponoć jedynie z rumuńskim łączy go parędziesiąt słów. Językoznawcy twierdzą, że w pewnym stopniu podobny jest do języków kaukaskich, ale nie ma na to stuprocentowego potwierdzenia. W tym narzeczu nawet Albania brzmi dziwnie – Shqipëria.
3. Ziemia obiecana
Dla Albańczyków kraj marzeń to Włochy, który znajduje się jedynie ok. 70 km w linii prostej od ich ojczyzny. Dlatego też włoski to drugi najczęściej wybierany język, którego uczą się Albańczycy. Co ciekawe, włoski znają też starsi mieszkańcy tego kraju, głównie z regionu wybrzeża – od wielu lat większość z nich mogła odbierać włoską telewizję. po upadku reżimu  Envera Hodży wielu z nich emigrowało do Włoch. Obecnie albańską diasporę na Półwyspie Apenińskim szacuje się na ok. 800.000 tysięcy osób.
4. Niezidentyfikowany uniwersytet
W Albanii znajduje się Uniwersytet, który mógłby spokojnie wygrać konkurs na najdziwniejszą nazwę uczelni wyższej na świecie – mowa o UFO University. Czy wykładają tam astrologię i pokrewne nauki? Nie mam pojęcia, ale astrologia po albańsku brzmi świetnie!
5. Zaprzysiężone dziewice
To chyba największy fenomen kulturowy Albanii (głównie północnej), wywodzący się z wielowiekowej tradycji, która jest już powoli na wymarciu. Były to kobiety, które najczęściej wskutek braku męskiego potomka w rodzinie, składały śluby czystości i symbolicznie przejmowały obowiązki głowy rodziny, a przez innych bez cienia ironii były traktowane, jak mężczyźni. Jeśli interesuje Was szerzej ten temat, zapraszam tu.
6. Skóra, fura i komóra
Status społeczny w Albanii wyznacza nie dom ani wykształcenie, ale samochód. Stąd właśnie tyle wypucowanych Mercedesów na dziurawych albańskich drogach. Będąc w Tiranie w popularnej, centralnie położonej dzielnicy Blok miałam wrażenie, że jest to miejsce, gdzie przypada największy odsetek luksusowych aut na mieszkańca. Oczywiście z mojej strony to spora przenośnia, ale jak na stosunkowo niski poziom PKB tego kraju, to ilość luksusowych aut jest imponująca.
7. Brak dworców i rozkładów jazdy
Chociaż może się to wydawać absurdalne, to tak właśnie jest. Na przykład w Tiranie w zależności od miejsca, gdzie się udajemy (północ, południe kraju albo np. do Macedonii), trzeba się udać na odpowiednią ulicę, gdzie widząc skupisko autobusów musimy poszukać swojego. Godziny odjazdu też są elastyczne – ja jadąc z Tirany na południe kraju byłam poinformowana, że autobus, który muszę złapać odjeżdża o 9 rano, a już po przyjeździe na „parking” dowiedziałam się, że faktycznie jedzie tego samego dnia, ale dopiero o 13. Takiej prowizorki, rozgardiaszu i zamętu jeśli chodzi o komunikację międzymiastową zdecydowanie nie ma w żadnym innym bałkańskim kraju.
8. Flaga
Flaga dla Albańczyków jest bardzo istotnym elementem tożsamości. Praktycznie w całym kraju (może z wyjątkiem południa, które zamieszkuje liczna mniejszość grecka) budynki mieszkalne są ozdobione czerwonymi flagami z dwugłowym czarnym orłem.
9. Który eu­ro­pej­ski kraj usiany jest małymi be­to­no­wy­mi bun­kra­mi?
Albania. Podczas czter­dzie­sto­let­nich rządów Envera Hodży w Albanii wy­bu­do­wa­no około 700 tysięcy małych bunkrów - jeden przypada na czterech miesz­kań­ców kraju. Do dziś bunkry spotkać można na każdym kroku, więk­szość z nich jest wy­ko­rzy­sty­wa­na jako małe po­miesz­cze­nia go­spo­dar­cze.
10. Która religia jest naj­pow­szech­niej­sza w Albanii?
Islam. Do czasu rozpadu Ju­go­sła­wii, Albania była jedynym krajem eu­ro­pej­ski­m, w którym do­mi­no­wał islam.

Żródło: globalquiz.org; pl.wikipedia.org

wtorek, 14 lutego 2017

Odkrywanie ciekawostek o różnych zakątkach świata


W tym tygodniu przedstawię Wam kilka ciekawostek o Arktyce.

Kto jako pierwszy prze­pły­nął przej­ściem pół­noc­no­-za­chod­nim na północy Kanady?

Roald Amund­sen. Wyprawa zajęła Amund­se­no­wi i sze­ścio­oso­bo­wej załodze statku Gjøa trzy lata (1903-1906). Przez więk­szość czasu statek uwię­zio­ny był w lodzie, a załoga czekała na krótkie miesiące po­lar­ne­go lata, w których mogła będzie kon­ty­nu­ować podróż. To wtedy Amundsen poznał od lo­kal­nych miesz­kań­ców sposoby prze­trwa­nia i podróży w Arktyce, jak zaprzęgi psów lub futrzane okrycia. Zdobyta wiedza później po­zwo­li­ła mu zdobyć biegun po­łu­dnio­wy.

Jaki dźwięk słychać w pobliżu góry lodowej?

Szum bą­bel­ków. Góra lodowa to fragment lodowca, w którym uwię­zio­ne pę­che­rzy­ki po­wie­trza zostały sprężone pod ci­śnie­niem lodu. Gdy taki lód zaczyna się topić pod po­wierzch­nią wody, pę­che­rzy­ki po­wie­trza są uwal­nia­ne, bły­ska­wicz­nie się przy tym roz­prę­ża­jąc. Efekt przy­po­mi­na roz­pusz­cza­nie w wodzie tabletki mu­su­ją­cej i nazywany jest przez po­lar­ni­ków "Bergie Selt­ze­r", przez analogię do po­pu­lar­nych tabletek Alka Seltzer.

Na który gatunek pin­gwi­nów naj­czę­ściej polują niedź­wie­dzie polarne?

Na żaden. Niedź­wie­dzie polarne żyją na półkuli pół­noc­ne­j, a pingwiny - po­łu­dnio­wej.
 
Na jaką mak­sy­mal­ną głę­bo­kość sięga wieczna zmar­z­li­na?
1500 m. Badania prze­pro­wa­dzo­ne w pół­noc­nej Syberii (w dorzeczu Leny) wykazały wy­stę­po­wa­nie wiecznej zmar­z­li­ny aż do głę­bo­ko­ści 1,493 m. W lecie rozmarza jedynie wierzch­nia warstwa, o głę­bo­ko­ści do 4 m.

W którą stronę nie możemy spojrzeć stojąc na biegunie po­łu­dnio­wy­m?

Ani na wschód, ani na zachód, ani na po­łu­dnie. Na biegunie po­łu­dnio­wym każdy kierunek to północ.

Jakiej taktyki używają niedź­wie­dzie polarne, aby za­sko­czyć fokę podczas po­lo­wa­nia?

Pod­pły­wa­ją nurkując pod wodą. Dla foki od­po­czy­wa­ją­cej na krze lodowej naj­lep­szym kie­run­kiem ucieczki jest morze, gdzie pływa znacznie spraw­niej od niedź­wie­dzia. Dlatego niedź­wiedź polarny stara się za­ata­ko­wać od morza, by odciąć foce drogę uciecz­ki. Podpływa cał­ko­wi­cie za­nu­rzo­ny, aby nie zostać za­uwa­żo­ny - może nurkować przez około dwie minuty.
 
Jakie bogactwa na­tu­ral­ne przy­wio­dły ro­syj­skich ko­lo­ni­stów na Alaskę?

Uchatki. Alaska została sko­lo­ni­zo­wa­na przez ro­syj­skich han­dla­rzy futer. Nie polowali oni sami na uchatki, wy­ko­rzy­stu­jąc w tym celu miesz­ka­ją­cych na Alasce Aleutów. Wielu z nich zostało wy­sie­dlo­nych i wy­sła­nych w po­szu­ki­wa­niu uchatek w dalekie rejony - nawet do Ka­li­for­nii.

Na jakiej wy­so­ko­ści znajduje się naj­wyż­szy punkt Kró­le­stwa Danii?

Około 3700 m. Pole Gun­n­bjørn to naj­wyż­sze wznie­sie­nie Gren­lan­dii. Jest to nunatak, czyli skała prze­bi­ja­ją­ca poprzez lo­do­wiec. Góra nosi nazwę na cześć Gun­n­bjor­na Ulfs­so­na, pierw­sze­go Eu­ro­pej­czy­ka, który dotarł do Gren­lan­dii.

Żródło: pl.globalquiz.org; pl.wikipedia.org