Stereotypy o Polakach i Polsce

Jak nas widzą inni? - w świadomości wielu cudzoziemców funkcjonuje obraz Polski jako biednego komunistycznego kraju, krainy wiecznych mrozów, gdzie białe niedźwiedzie przechadzają się po ulicach. Na mapie geopolitycznej obcokrajowca Polska znajduje się bardziej na wschód niż wynika z jej faktycznego położenia, w samym sercu Środkowej Europy. Polska jest nieraz mylona ze swoim wschodnim sąsiadem - Rosją, a język polski bywa uważany za dialekt języka rosyjskiego.
Stereotypy o Polsce i Polakach wynikają z niewiedzy o nas i naszym kraju. W popularnych przesądach jak w krzywym zwierciadle odbija się karykaturalny obraz Polaka, bardzo daleki od rzeczywistości.

1. Stereotyp pierwszy: Polakom każdy język obcy
Rzeczywiście znajomość języków obcych nie jest naszą mocną stroną - w porównaniu z innymi krajami Unii Europejskiej wypadamy dosyć blado. Według najnowszych badań jedynie 8% Polaków deklaruje znajomość przynajmniej jednego języka obcego (w przypadku osób młodych ten wskaźnik jest zdecydowanie wyższy). Sytuacja nie jest jednak tak dramatyczna, jak by się wydawało. Młodsze pokolenie zna język angielski co najmniej na poziomie komunikatywnym, zaś starsi często potrafią posługiwać się językiem rosyjskim, obowiązkowym przez wiele lat w naszych szkołach. Ogólnie uważa się, że Polacy osiągają lepsze efekty w nauce języków niż Włosi czy Hiszpanie, jednakże brakuje nam ich śródziemnomorskiej łatwości i pewności siebie w wyrażaniu się w innym języku.

2. Stereotyp drugi: Polacy wiecznie narzekają
Nie ukrywajmy – lubimy sobie ponarzekać. Inna sprawa, że niedawne czasy dostarczały nam mnóstwa powodów do niezadowolenia. W peerelowskiej przeszłości Polacy narzekali na brak podstawowych dóbr, bo jak tu nie narzekać, gdy kupno cukru czy papieru toaletowego nieraz graniczyło z cudem. Z drugiej strony zawsze umieliśmy i umiemy się z siebie śmiać. Jak mówi stare powiedzenie, w bloku socjalistycznym Polska była najweselszym barakiem, a absurdy życia codziennego stały się pożywką dla wielu świetnych polskich komedii i kabaretów.

3. Stereotyp trzeci: Polacy nie lubią obcych
Polska przez wieki była państwem wielonarodowościowym, gdzie obok siebie w zgodzie żyły różne grupy etniczne i religijne. Dziś także żyje wśród nas wielu przedstawicieli innych nacji. Do Polski przyjeżdżają naukowcy, studenci, specjaliści różnych dziedzin, a także uchodźcy wojenni czy polityczni, którym nasz kraj udziela wsparcia. W Polsce mieszkają też przedstawiciele wielu mniejszości narodowych – Ukraińcy, Niemcy, Cyganie, Litwini i dużo innych narodowości.

4. Stereotyp czwarty: Polacy lubią wódkę
Niewątpliwie zwyczaj picia alkoholu przy wielu okazjach jest u nas mocno zakorzeniony. Wywodzi się on jeszcze z czasów szlacheckich i wyraża chociażby w staropolskim powiedzeniu: Jedz, pij i popuszczaj pasa. Nadal lubimy dobrze podjeść i nie stronimy od kieliszka, ale stereotypowy obraz Polaka - pijaka i obżartucha daleki jest od prawdy. Za alkohol popularny w tej części Europy uważa się powszechnie właśnie wódkę, która słynie poza granicami naszego kraju z wysokiej jakości i rozmaitości gatunków.

5. Stereotyp piąty: Przestępstwa w Polsce są na porządku dziennym
Polskę uważa się powszechnie za kraj o bardzo wysokim wskaźniku przestępczości, a obcokrajowcy ostrzegani są przed pozornie chętnymi do pomocy Polakami i zaleca się im uważne pilnowanie torebki. Zapomina się, że problem kradzieży istnieje wszędzie tam, gdzie są turyści. A w dobie terroryzmu światowego w żadnym kraju nie może się czuć w 100% bezpieczne.

24/2012

Ciekawostki ze świata - jak się witać na świecie

Podróżując po świecie spotykamy ludzi różnych ras, kultur, czy wyznających różne religie. Jako przybysze z zewnątrz musimy „znaleźć się” w nowym otoczeniu. Wejście w nowe środowisko, zdecydowanie ułatwia znajomość miejscowego języka. Jednak oprócz części werbalnej procesu porozumiewania, ogromną rolę odgrywają składniki niewerbalne. Fachowcy oceniają ich udział nawet do 65%,. Tworzą tą część gesty, miny, pozy, ułożenia ciała, odległość pomiędzy rozmawiającymi, sposób patrzenia itp. ten język ciała jest bardziej prawdziwy bo trudno w nim kłamać.

Wśród wielu gestów i zachowań – dla podróżujących – najważniejsze jest powitanie. Tworzy pewien swoisty rytuał powtarzany nieustannie w czasie i przestrzeni. Składa się ze słów i zespołu zachowań, który jest równie istotny. Powitanie jest tak ważne bowiem zawiera propozycje nawiązania przyjaźni.

Można spotkać się różnymi gestami powitalnymi:

• Najpopularniejszym sposobem jest podanie prawej ręki, którą ściska się rękę witanej osoby lekko ją potrząsając. Intensywność potrząsania jest różna, w zależności od uwarunkowań kulturowych.
   
• Stary (bardzo tradycyjny) sposób powitania z ukazaniem otwartych dłoni; kiedyś znaczył „nie mam broni i złych zamiarów” (podobno z otwartymi dłońmi trudniej jest kłamać)
   
• Również stary sposób z położeniem prawej ręki na okolicy serca; wyrażał otwartość i gościnność; na Bliskim Wschodzie zwany jest „salam” i polega na położeniu prawej ręki na okolicy serca, następnie czoła a w końcu na jej uniesieniu nad głowę. Towarzyszą temu słowa salam alaykum co znaczy „pokój z tobą”.
   
• Powitanie w formie skinięcia głową z rękami złożonymi na wysokości klatki piersiowej, jak do modlitwy. Popularne w Indiach, Nepalu (tzw. namaste) oraz w Tajlandii (tzw. wae). Ma to także znaczenie – „dziękuję”.
   
• Pocieranie nosami – zwyczaj maoryjski w Nowej Zelandii; podobny zwyczaj panuje u Eskimosów ale świadczy o większej zażyłości.
   
• Powitanie w Japonii to cała ceremonia ukłonów, które nie oznaczają uniżoności ale szacunek. Często, szczególnie w kontaktach biznesowych, dodatkowo wręcza się wizytówki co czyni się z namaszczeniem używając obu rąk.
   
• W krajach śródziemnomorskich oraz Ameryki Łacińskiej, w powitaniu może wyrażać się żywiołowość w postaci obejmowania się, poklepywania się (un abrazo); w żadnym jednak razie nie należy całować się z mężczyznami na powitanie (kult macho!).

Innym problemem jest różnica formy powitania w stosunku do mężczyzn i kobiet. Generalnie, w kręgu kultur pozaeuropejskich, w stosunku do kobiet zachowuje się większy dystans, najczęściej powitanie ograniczając do skinienia głowy. Szczególnie należy zachować ostrożność w krajach arabskich, gdzie (szczególnie w kręgach ortodoksyjnych) kobieta w ogóle nie bierze udziału w powitaniu. Zresztą nietaktem byłoby ją w jakikolwiek sposób dotykać. Wszędzie bądźmy powściągliwi z całowaniem kobiet w rękę. Może się zdarzyć, że potraktowana w ten sposób dama, jak najszybciej będzie się starać umyć pocałowaną rękę.

 23/2012

Ciekawostki ze świata - Dzień Matki na Świecie

Dzień matki obchodzimy w Polsce 26 maja. Mamy są wtedy obdarowywane kwiatami i drobnymi upominkami w podziękowaniu za ich miłość i pracę. Początki tego święta sięgają starożytnych Greków i Rzymian. Wtedy czczono Matki-Boginie, opiekujące się światem, zapewniające urodzaj i płodność. Dzień Matki jest podobnie obchodzony na całym świecie - w ponad 40 krajach.
Poznaj najciekawsze zwyczaje za Świecie związane ze świętem wszystkich mam:

• Po raz pierwszy w Polsce Dzień Matki świętowano w Krakowie w 1923 roku. Od tej pory co roku, 26 maja, mamy są obdarowywane laurkami, kwiatami i upominkami od swoich dzieci i bliskich.
   
• Najpopularniejszym terminem Dnia Matki jest druga niedziela maja. Kraje, które wtedy świętują :Australia, Austria, Belgia, Brazylia, Kanada, Chile, Chiny, Kolumbia, Kuba, Chorwacja, Czechy, Dania, Estonia, Ekwador, Finlandia, Niemcy, Grecja, Hongkong, Indie, Japonia, Łotwa, Malta, Malezja, Holandia, Nowa Zelandia, Peru, Portoryko, Filipiny, Singapur, Słowacja, Republika Południowej Afryki, Szwajcaria, Republika Chińska, Turcja, Ukraina, Stany Zjednoczone, Włochy, Wenezuela.
   
• W licznych krajach Dzień Matki obchodzony jest razem z Międzynarodowym Dniem Kobiet 8 marca.
   
• Na Węgrzech Dzień Matki obchodzony jest zawsze w pierwszą niedzielę maja.
   
• W Anglii kiedyś święto matek nazywano "niedzielą u matki", było to jednak raczej święto religijne. Matkom składano wizytę w kościele. Był to też dzień wolny od pracy. W znanej nam formie święto wróciło do Anglii po II wojnie światowej.
   
• W Stanach Zjednoczonych Dzień Matki obchodzony jest  w drugą niedzielę maja.
  O świętowanie dnia mam walczyły Ann Marie Reeves Jarvis i znana amerykańska abolicjonistka, Julia Ward Howe. Ostatecznie święto ustanowiono dzięki córce Ann Jarvis, która podjęła walkę rozpoczęta przez matkę. W Stanach Zjednoczonych od 1914 r. Dzień Matki jest świętem narodowym.  
   
• W Mongolii to święto obchodzone jest aż dwa razy. 
   
• W Indonezji święto mam obchodzone jest 22 grudnia.
   
• Ciekawie obchodzi się go np. we Włoszech. Dzieci pieką wtedy mamom (z pomocą rodziców) ciastka w kształcie serc.
   
• W Jugosławii popularny jest zwyczaj zwany "łóżkowym więzieniem". Dzieci nie wypuszczają swoich mam z łóżka, jeżeli nie dostaną od nich słodyczy. W zamian za to pomagają im w domowych obowiązkach, tak by mamy mogły wypoczywać.

Ciekawostki ze świata - nazwiska i zwyczaje

Nazwisko to nazwa rodziny, do której dana osoba należy. Wraz z imieniem stanowi u większości ludów podstawę identyfikacji danej osoby. W Polsce, na ogół kobieta w chwili małżeństwa przyjmuje nazwisko męża. To samo nazwisko mają też zazwyczaj ich dzieci. Jak tak naprawdę jest u nas i jak jest w innych krajach, kulturach?

• Polska - W Polsce zwyczajowo nazwisko bierze się po ojcu, natomiast żona na ślubie przyjmuje najczęściej nazwisko męża, choć obecnie wiele kobiet zachowuje swe nazwisko, zwłaszcza te, które pod swym panieńskim nazwiskiem mają osiągnięcia zawodowe, naukowe lub artystyczne. Często małżonkowie przyjmują nazwiska podwójne; polskie prawo dopuszcza także przyjęcie przez męża nazwiska żony, co jest praktykowane, lecz w ostatnich latach bardziej zauważalne.
   
• Węgry - Na Węgrzech, podobnie jak np. w Polsce, przyjęty jest system "imię+nazwisko" aczkolwiek zwyczaj nakazuje umieszczać najpierw nazwisko, potem imię (imiona). Nazwisko dziedziczone jest zwykle po ojcu. Dopuszczalne jest posiadanie dwóch imion oraz podwójnych nazwisk. Jeżeli chodzi o nazwiska mężatek, na Węgrzech panuje bardzo ciekawy zwyczaj. Tradycyjnie kobieta przejmowała nie tylko nazwisko ale i imię męża (z końcówką -né), np. Mária Varga po wyjściu za Andrása Szabó stawała się Szabó Andrásné. Możliwa jest też mieszana forma, np. Éva Varga po ślubie z mężczyzną o nazwisku Vig nazywa się Vigné Varga Éva.
   
• Hiszpania - Obecnie Hiszpanie i mieszkańcy większości krajów Ameryki Łacińskiej posiadają dwa nazwiska (choć najczęściej korzysta się z jednego): pierwsze dziedziczone jest po ojcu (tzn. dziedziczy się pierwsze nazwisko ojca, czyli pierwsze nazwisko dziadka po stronie ojca itd.), drugie – po matce (tzn. pierwsze nazwisko matki, czyli pierwsze nazwisko dziadka po stronie matki). Jeżeli rodzice nie ustalą kolejności, obowiązuje kolejność ustawowa (nazwisko ojca na pierwszym miejscu). Jeśli pochodzenie uznane jest tylko przez jednego rodzica, ten określa człony i kolejność nazwisk. W obydwu przypadkach wybór dokonany dla pierwszego dziecka obowiązuje przy następnych dzieciach tych samych rodziców.
   
• Portugalia - W Portugalii nazwisko dziedziczy się podobnie jak w Hiszpanii, z tym że to pierwsze pochodzi od matki, zaś drugie – od ojca (i to drugie jest ważniejsze). Czasami zdarza się, że osoba może mieć aż cztery nazwiska (dwa odziedziczone po matce oraz dwa po ojcu).
   
• Brazylia - W Brazylii jest podobnie jak w Portugalii ale ponadto panuje zwyczaj, zgodnie z którym rzadko używa się nazwisk nawet osób publicznych (używa się jedynie 2 imion). Nawet gdy używa się tytułów, tytuł nie może stać przed samym nazwiskiem – poprzedza on całość, na którą składa się imię i nazwisko.
   
• Islandia - Islandia wyróżnia się tym, że nie ma tam nazwisk sensu stricto. Występują tam prawie wyłącznie (poza nielicznymi wyjątkami pochodzenia obcego) nazwiska patronimiczne (nazwisko utworzone na podstawie imienia ojca). Nazwisko tworzy się poprzez połączenie imienia ojca oraz końcówki oznaczającej płeć: -son (syn) lub -dóttir (córka). W ten sposób syn Hjálmar mężczyzny o imieniu i nazwisku Jón Stefánsson, będzie się nazywał Hjálmar Jónsson (co znaczy Hjálmar, syn Jóna). Córka Kata tego mężczyzny nazywałaby się Kata Jónsdóttir (co znaczy Kata, córka Jóna).

Ciekawostki ze świata - Zwyczaje w innych krajach

Czyli o czym powinnismy wiedzieć jadąc za granicę... Podróże, zwiedzanie i poznawanie innych kultur, należą do czynności, które lubi niemal każdy. To dlatego odpoczywając na urlopach chętnie wyjeżdżamy za granicę. Warto jednak pamiętać, że każdy kraj rządzi się swoimi prawami i można poważnie odczuć różnice kulturowe pomiędzy naszym krajem, a innymi.

Poniżej przedstawiam mały słownik zachowań, o których należy pamiętać wyjeżdżając do następujących krajów:

• Wielka Brytania - Pokazywanie liczby dwa poprzez podnoszenie dwóch palców z grzbietem dłoni zwróconym ku rozmówcy jest surowo zabronione! Jest to równoznaczne z pokazaniem środkowego palca. Jednak warto pamiętać, że podnoszenie dwóch palców, gdy grzbiet dłoni zwrócimy w innym kierunku niż rozmówca, jest całkowicie akceptowane.
   
• Irlandia: Przebywając w tym kraju, należy unikać rozmów o religii, konflikcie w Irlandii Północnej oraz o różnicach między brytyjską a irlandzką angielszczyzną. Zasada tyczy się szczególnie przypadkowo spotkanych ludzi.
   
• Bułgaria: Wybierając się do Bułgarii musimy pamiętać, że skinienie głową na tak, w Bułgarii oznacza nie, natomiast przeczące kiwanie głową to w języku Bułgarów przytakiwanie.
   
• Indie i Indonezja: Po pierwsze, nie wolno dotykać jedzenia lewą ręką. Dlaczego? Powód jest prosty. Indonezyjczycy nie używają papieru toaletowego, w toaletach ustawione są specjalne pojemniki z wodą lub zlewy, w których należy się podmyć właśnie lewą dłonią. Zrozumiałe jest więc, że do spożywania posiłków używa się wyłącznie prawej ręki. Dla mieszkańców tych krajów, podobnie zresztą jak na Bliskim Wschodzie, obrazą jest pokazywanie podeszew butów lub dotykanie kogoś nimi.
   
• Bliski wschód: Na Bliskim Wschodzie jedną z podstawowych rzeczy o których należy pamiętać jest zachowanie w świątyniach. Zarówno mężczyźni, jak i kobiety powinni mieć zasłonięte kolana, czyli mimo wysokich temperatur mężczyźni muszą włożyć długie spodnie, a kobiety długie spódnice. Zakryte powinny być także ramiona i nie ma mowy o dużych dekoltach.
   
• Japonia: W Japonii wszyscy witają się ukłonem, jednak nietaktem jest kłanianie się niżej niż osoba starsza od nas. Przed wejściem do świątyni lub czyjegoś domu należy zdjąć buty. Nie myjmy rąk nad wanną, ponieważ Japończykom służy ona do relaksu! W Japonii nie zostawia się również napiwków, nasze zachowanie może zostać odebrane jako nieeleganckie.
   
• Chiny: Będąc w Chinach musimy pamiętać o bardzo ważnej rzeczy, mianowicie jeśli chcemy komuś podarować prezent, to pamiętajmy, aby nie był to zegarek, ponieważ tutejsze przesądy traktują to jako odliczanie sekund do śmierci. W języku chińskim zwrot "podarować zegarek" oznacza iść na pogrzeb.
   
• Tajlandia: Nie do przyjęcia jest np. zniszczenie banknotu z wizerunkiem monarchy lub nadepnięcie monety. Dla Tajlandczyków jest to prawdziwa obraza. Inną źle widzianą w tym kraju rzeczą jest dyskutowanie podniesionym głosem lub targowanie się o cenę podczas zakupów czy zamawiania usług.
   
• Stany Zjednoczone: Choć Amerykanie są najbardziej otwarci spośród innych narodowości, należy pamiętać, żeby nie narzekać w ich towarzystwie. Podczas przypadkowej rozmowy raczej nie poruszajmy tematów politycznych a koncentrujmy się raczej na pogodzie albo wydarzeniach sportowych.
   
• Meksyk: W Meksyku nie dyskutuje się o polityce, tak jak w USA. Najlepiej byłoby gdybyśmy nie krytykowali żadnego aspektu życia w Meksyku ani zachowania mieszkańców. Zwyczaje meksykańskie nie pozwalają także zaprzeczać gościom ani odpowiadać na ich pytania negatywnie. 

Ciekawostki ze świata - ciekawostki klimatyczne

Rekordy klimatyczne to skrajne wartości (najwyższe lub najniższe) elementów meteorologicznych lub zjawisk pogodowych, które zostały wyznaczone na podstawie wieloletnich pomiarów meteorologicznych...
Temat do obecnego weekletter-a dała mi pogoda w ostatnich dniach w Polsce. Jeszcze tydzień temu ponad 30 stopni w cieniu a początek tego tygodnia chłody i deszczowy.  Ogólnie rzecz biorąc na całym świecie pogoda robi się coraz bardziej skrajna, zmienna i nieprzewidywalna.

Oto rekordy klimatyczne, które wydawały mi się najciekawsze:

• Najwyższą temperaturę na świecie zarejestrowano 13 września 1922 r. w miejscowości Al-Aziziah w Libii, temperatura wynosiła wówczas +57,8°C.
   
• Najwyższą temperaturę w Polsce zanotowano 29 lipca 1921 r. w Prószkowie koło Opola, temperatura wynosiła wówczas +40,2°C.
   
• Najniższą temperaturę na świecie zarejestrowano w stacji badawczej Wostok na Antarktydzie, 21 lipca 1983 r. odnotowano temperaturę powietrza -89.2°C.
   
• Najmniejsze opady deszczu odnotowano na pustyni Atacama w Chile. W tym rejonie przez 400 lat nie spadła ani jedna kropla deszczu, aż do roku 1971 r.
   
• Najczęstsze opady deszczu odnotowuje się na Hawajach w rejonie wulkanu Waialeale, gdzie deszcz pada średnio przez 350 dni w roku.
   
• Największą roczną sumę opadów zanotowano w Cherrapunji w Indiach. W roku 1860/1861 suma opadów wyniosła 26467 mm. Miesięczny rekord padł w Cherrapunji w lipcu 1861 r. gdzie opady wyniosły 9300 mm. Dla porównania średnie miesięczne opady w Polsce w okresie letnim to zaledwie 90 mm.
   
• Największe tornado (o największej średnicy) zarejestrowano 22 maja 2004 w Hallam w stanie Nebraska - jego średnica wynosiła około 4 kilometry (2,5 mili).
   
• Najszybszy huragan zarejestrowano w Guam - wyspie w archipelagu Marianów w Oceanii - jego prędkość wyniosła 380 km/h (236 mph); jednocześnie należy odnotować, że prędkość mogła być większa, ale był to ostatni pomiar anemometru (przyrząd służący do mierzenia wiatru) przed zniszczeniem przez huragan, uważa się jednak za najsilniejszy wiatr kiedykolwiek zarejestrowany na Ziemi.

Ciekawostki ze świata - życie ludzi z Korei Północnej

Wielu z nas tak naprawdę niewiele wie o życiu ludzi w Korei Północnej. Kraj ten jest dla nas daleki i abstrakcyjny jak ustrój, który w nim panuje. Ian Scott, brytyjski bloger i podróżnik z zamiłowania wyznaczył sobie za zadanie odwiedzenie 100 krajów na całym świecie. Z 20, które odwiedził najdłużej zabawił właśnie w Korei. Sam był zaskoczony tym co zobaczył. Istnieją pewne rzeczy, które mogą dla nas być najzwyczajniej dziwne. Mentalność i życie tamtych ludzi potrafi być niezłym szokiem kulturowym. 

Z najdziwniejszych rzeczy mogę wymienić kilka najciekawszych:

• W Korei Północnej ludzie nie mogą gwizdać. Gwizdanie jest tabu w tym kraju.
   
• Nie wolno pisać czerwonym tuszem. W Indonezji często spotykanym zakazem jest  ten dotyczący używania czerwonego atramentu, uważa to się za niegrzeczne. W Korei Północnej czerwonym atramentem można pisać tylko i wyłącznie nazwiska osób, które umarły.
   
• Reklamy w telewizji trwają znacznie dłużej niż u nas. Najczęściej w innych krajach czas trwania reklamy jest krótszy niż emitowany film, w Korei jest odwrotnie.  Reklamy trwają dłużej niż film, uważane są one po prostu za swoistą rozrywkę.
   
• Nie używa się noża Ludzie tam nie używają noża nawet do cięcia żywności takiej jak mięso, nóż zastąpiony jest nożyczkami, które ponoć są wygodniejsze.
   
• Brak japońskich samochodów. Korea stała się jedynym krajem, który nie wprowadził na rynek japońskich samochodów. Wszystkie samochody muszą być wykonane tylko i wyłącznie w Korei Północnej.
   
• Dziwne numery domów. Numery domów, które znamy najczęściej są rosnące jak, np. 1,2,3 itp. Jednak w tym kraju można znaleźć domy o numerze, np. 1,34,88 itp.
   
• Koreański Traffic Lady... Termin Traffic Lady istnieje tylko w Korei Północnej, odnosi się on do kobiety- policjantki, która stoi na skrzyżowaniu i kieruje ruchem ulicznym ponieważ nie ma tam świateł!
   
• Pałac bankrut... W Korei trwa budowa największego hotelu o nazwie Ryugyong Hotel. Nigdy o tym nie słyszałeś? Nic dziwnego… Budynek ten nazywa się przez dowcipnisiów duchem. 330 metrowy hotel ma stanąć w mieście Phenian. Jego budowa rozpoczęła się w 1987r. z jego winy rząd przeżywa ogromne trudności finansowe. Z powodu braku pieniędzy projekt został wstrzymany w 1992r.  Jego budowę wznowiono w  kwietniu 2008r . Przez 16 lat budynek ten był opuszczony, zupełnie nic przy nim nie robiono. Ponoć hotel ten ma mieć 3 tysiące pokoi, a jego budowa ma być ukończona 2012r.