wtorek, 12 września 2017

Fanletter 37/2017 - Świat i jego zakątki

Biorąc pod uwagę fakt, że ostatnio bardzo często tłumaczymy na język niderlandzki, w tym tygodniu przedstawię wam kilka holenderskich ciekawostek. Mam nadzieję, że niektóre z nich zaskoczą was tak samo jak mnie.

Język holenderski (czy inaczej niderlandzki) należy do zachodniej grupy języków germańskich. Jest on językiem ojczystym dla prawie 22 milionów ludzi, z których aż połowa zamieszkuje Holandię. Używa się go także w Belgii (belgijska odmiana standardowego języka niderlandzkiego to język flamandzki) i w Surinamie. Do tego można dodać 17 milionów Afrykańczyków używających języka afrykanerskiego (Afrikaans), który jest bardzo zbliżony do niderlandzkiego oraz 4 miliony osób, które opanowały holenderski jako język obcy. Gdy zsumujemy ze sobą wszystkie te liczby, otrzymamy aż 44 miliony ludzi na świecie władające językiem niderlandzkim. To tyle samo, co w przypadku języka polskiego. Holenderski ma wiele wspólnego z innymi językami ze swojej rodziny (do której należy także angielski i niemiecki).
1. Holandia to najbardziej zatłoczony kraj w Europie – przypada tam 450 osób na każdy kilometr kwadratowy. 

2. Holendrzy są najwyższym narodem na świecie. Przeciętny wzrost mężczyzny to 184 cm, a kobiety 170 cm.

3. 4 na 10 osób zatrudnionych w Holandii pracuje na niepełnym etacie – to najwyższy wskaźnik w Unii Europejskiej.

4. W Holandii jest więcej rowerów niż mieszkańców, a przeciętny Holender, pedałując, pokonuje dziennie 2,5 km, co daje ponad 900 km w skali roku.

5.  Około 30% holenderskich kobiet rodzi w domu.

6. Przeciętny Holender wypija średnio 74 litry piwa rocznie (to dużo czy mało?).

7. Lotnisko Schiphol w Amsterdamie leży 3,4 m poniżej poziomu morza.

8.  Królestwo Niderlandów (Het Koninkrijk der Nederlanden) to nie tylko Holandia (Nederland), ale również Aruba oraz Antyle Holenderskie (Nederlandse Antillen).

Źródło: jezykholenderski.blogspot.com, pl.wikipedia.org

czwartek, 7 września 2017

Świat i jego zakątki

Rozpoczyna się rok szkolny. To świetna okazja, żeby przyjrzeć się kolejny raz ciekawostkom językowym, o których może nie mieliście pojęcia...

1/ Na świecie istnieje 6-7 tysięcy języków. Około 2400 z nich zagrożonych jest wyginięciem.

2/ Językiem chińskim posługuje się najwięcej osób na świecie — około miliard ludzi. Językiem hindi mówi 400 milionów, 350 milionów — hiszpańskim, a 320 milionów — angielskim.

3/ W języku chińskim (mandaryńskim) jest ok. 50 000 znaków. Co najmniej 2000 z nich jest niezbędnych, by przeczytać gazetę.

4/ W Europie mówi się 150 językami. Najwięcej języków jest w Azji, Ameryce Południowej i Afryce. Na tym ostatnim kontynencie naukowcy wyróżniają ok. 1500 języków.

5/ Afrikaans, angielski, xhosa, ndebele, pedi, soto, suazi, tsonga, tswana, venda, zulu — to 11 języków urzędowych RPA.

6/ W Papui-Nowej Gwinei istnieje 750 języków. Stanowi to 12% języków świata.

7/ Na jednej z Wysp Kanaryjskich, Gomerze, funkcjonuje język silbo. „Mówi się” w nim gwizdami. Silbo służy do porozumiewania się na dużych odległościach.

8/ W języku francuskim dźwięk „o” można wymówić na 13 sposobów. Uczący się francuskiego muszą mieć niezłe ucho!

9/ Najdłuższy alfabet to język Khmerów, a składa się z 72 liter. Najkrótszy alfabet występuje w języku rotokas (Papua-Nowa Gwinea) i ma 12 liter.

10/ W esperanto nie ma ani jednego nieregularnego czasownika. Językiem tym porozumiewają się około dwa miliony ludzi na świecie. Celem twórcy esperanto, Ludwika Zamenhofa było stworzenie neutralnego i łatwego do nauki języka, służącego do komunikacji międzynarodowej.

Źródło: www.lingua-house.pl, pl.wikipedia.org

piątek, 1 września 2017

Świat i jego zakątki

W tym tygodniu, nawiązując do obecności huraganu Harvey w Stanach, przedstawię Wam pięć interesujących faktów o huraganach. 

1) Huraganowe korzyści
Huragany tworzą się w ośrodkach o niskim ciśnieniu. Gdy woda paruje, powstają deszcz i chmury, które wirują wokół centrum huraganu. Burza nabiera siły w wodach o temperaturze minimum 27 stopni. To głównie ciepła woda napędza burzę. Jeśli skieruje się ona na chłodniejsze wody lub wejdzie nad ląd, słabnie, aż w końcu całkowicie się rozpada. Mimo ogromnych szkód wyrządzanych przez deszcz i wiatr, huragany przynoszą też pewne korzyści. Dzięki huraganom i tajfunom (cyklonom) zmniejsza się zagrożenie suszami. Wyrywanie drzew przez wiatr wpływa natomiast na zwiększenie różnorodności roślin i zwierząt w lesie.

2) Najdroższe i najbardziej śmiertelne huragany w historii Stanów Zjednoczonych
Najbardziej kosztowna okazała się Katrina, która zaatakowała m.in. Florydę w 2005 r., wywołując zniszczenia szacowane na 81 mld dolarów. Na amerykańskim budżecie znacząco odbił się także huragan Hayk z 2008 roku, który wyrządził szkody na około 19 mld dolarów. Droga była też Rita — 10 mld dolarów oraz Andrew z 1992 roku — 1 mld.

3) Huragan, który szaleje od 400 lat, ale nie zabił nikogo

Wielka Czerwona Plama na Jowiszu to zjawisko pogodowe utożsamiane z ziemskimi huraganami. Zjawisko to jest 2-3 razy większe od rozmiaru naszej planety. Po raz pierwszy zostało zaobserwowane przez Galileusza w 1610 roku. Wiatr towarzyszący huraganowi na tym gazowym gigancie osiąga 640 km/h. W związku z tym, że Jowisz nie ma gruntów, które mogłyby zniszczyć szalejącą burzę, tajfun prawdopodobnie już nigdy się nie rozpadnie.

4) Najbardziej zabójczy huragan pojawił się ponad 100 lat temu
Wielki huragan z 1780 roku, który uderzył w Małe Antyle na Morzu Karaibskim, zabił 20-22 tysiące osób. W czasach najnowszych równie śmiertelne żniwo zebrał huragan Mitch, który w 1998 r. zabił w Ameryce Środkowej co najmniej 19325 osób.

5) Mity na temat huraganów
Amerykański stan Karolina Północna znany jest z dużej wrażliwości na atlantyckie huragany. Szczególnie czuły okazuje się przylądek Hatteras. Huragany i burze tropikalne uderzają w cypel średnio co 1,36 roku. Miejscowi mówią, że przed atakiem szczególnie gwałtownej burzy, na plażach pojawia się widmowa postać. Postać ta, znana jako Szary Człowiek Hatteras, ma przychodzić do lokalnej latarni i ostrzegać mieszkańców przed nadciągającymi wichurami i ulewami.

Źródło: wikipedia.org.pl, krolowa-superstar.blog.pl

wtorek, 18 lipca 2017

Świat i jego zakątki

Tym razem kilka ciekawostek językowych, o których nie mieliście pojęcia… Czy wiecie, ile mamy języków na świecie, który z alfabetów jest najkrótszy i ile chińskich znaków musisz znać, by przeczytać gazetę? Sprawdźmy razem te i inne fakty!

1/ Na świecie istnieje 6-7 tysięcy języków. Około 2400 z nich grozi wyginięcie.

2/ W języku chińskim mówi najwięcej osób na świecie – około miliarda ludzi.

3/ Językiem hindi posługuje się 400 milionów ludzi, hiszpańskim – 350 milionów, a 320 milionów ludzi na świecie mówi w języku angielskim.

4/ W języku chińskim (mandaryńskim) istnieje ok. 50 000 znaków. Aby móc przeczytać gazetę, musimy nauczyć się przynajmniej 2000 z nich.

5/ Na kontynencie europejskim mówi się 150 językami. Najwięcej z nich przypada na Azję, Amerykę Południową i Afrykę. Na tym ostatnim kontynencie naukowcy wyróżniają ok. 1500 języków.

6/ RPA ma aż 11 języków urzędowych: afrikaans, angielski, xhosa, ndebele, pedi, soto, suazi, tsonga, tswana, venda, zulu.

7/ W Papui Nowej Gwinei istnieje 750 języków. Stanowi to 12% wszystkich języków świata.

8/ Na jednej z Wysp Kanaryjskich, Gomerze, istnieje język silbo. Składa się wyłącznie z gwizdów i służy do porozumiewania się na dużych odległościach.

9/ W języku francuskim dźwięk „o” można wymówić na 13 sposobów.

10/ Język esperanto nie zawiera ani jednego nieregularnego czasownika. Językiem tym posługuje się około dwóch milionów ludzi na świecie. Celem twórcy esperanto było stworzenie neutralnego i łatwego do nauki języka służącego komunikacji międzynarodowej.

11/ Kraj Basków ma swój własny język – baskijski, który jest jednym z najtrudniejszych do nauki języków na świecie. Nie należy on do żadnej grupy językowej. W baskijskim występują liczne zapożyczenia z łaciny, hiszpańskiego i francuskiego.

12/ Najdłuższym alfabetem, składającym się z 72 liter, posługują się Khmerowie, a najkrótszym – użytkownicy języka rotokas (Papua Nowa Gwinea). Alfabet ten składa się z 12 liter.

Źródła: pl.wikipedia.org; sjp.pwn.pl; www.nck.pl

wtorek, 11 lipca 2017

Świat i jego zakątki

Tym razem trochę ciekawostek o Francji. W tym tygodniu Francuzi obchodzą najważniejsze święto państwowe – 14 lipca. W związku z tym przedstawię Wam wszystkie francuskie święta i dni wolne od pracy. Ta lista może okazać się bardzo użyteczna, jeśli planujecie wyjazd do Francji.

Kilka przydatnych wyrażeń na początek:

un jour férié – dzień wolny od pracy

une fête – święto

faire le pont – wziąć wolne od pracy na długi weekend (np. czwartek jest ustawowo wolny, a my przedłużamy weekend o piątek)

Święta i dni wolne od pracy we Francji:

1 stycznia
Nowy Rok (Premier de l’An)

6 stycznia
Trzech Króli (Epiphanie). Tradycyjnie w ten dzień je się galettes des rois, czyli ciastka z ciasta francuskiego nadziewanego masą migdałową.

2 lutego
Ofiarowanie Pańskie lub Święto Matki Boskiej Gromnicznej (La Chandeleur albo Fête des chandelles). Dzień ten znany jest również jako dzień naleśnika, gdyż, zgodnie z tradycją, drugiego lutego objadają się nimi wszyscy Francuzi.

28 lutego 2017 – święto ruchome
tłusty czwartek (Mardi Gras)

8 marca
Dzień Kobiet (Journée de la femme) – dzień ten nie jest jednak obchodzony tak hucznie jak w Polsce.

9 kwietnia 2017 – święto ruchome (niedziela poprzedzająca Wielki Tydzień Wielkanocny)
Niedziela Palmowa (Dimanche des Rameaux)

17 kwietnia 2017 – święto ruchome (poniedziałek)
Poniedziałek Wielkanocny (Lundi de Pâques)

1 maja
Święto Pracy (Fête du travail)

8 maja
Dzień Zwycięstwa (Fête de la victoire 1945)

25 maja 2017 – święto ruchome
Wniebowstąpienie (Ascension)

28 maja 2017 – święto ruchome
Dzień Matki (Fête des Mères)

5 czerwca 2017 – święto ruchome (poniedziałek)
Zielone Świątki, czyli Święto Zesłania Ducha Świętego, we Francji trwa dwa dni: niedzielę i poniedziałek właśnie (Lundi de laPentecôte)

18 czerwca 2017 – święto ruchome
Dzień Ojca (Fête des Pères)

14 lipca
Święto Narodowe Francji, zwane też Dniem Bastylii (Fête nationale)


15 sierpnia
Wniebowzięcie NMP (Assomption)

1 listopada
Wszystkich Świętych (La Toussaint). Najsławniejszym cmentarzem Paryża jest Père-Lachaise i warto go odwiedzić nie tylko w listopadzie.

11 listopada
Dzień Niepodległości (Armistice 1918 – Rozejm w Compiègne)

25 grudnia
Boże Narodzenie, pierwszy dzień świąt (Noël) un jour férié – dzień wolny od pracy

Źródła: pl.wikipedia.org; mojaalzacja.pl